მგონი ურიგო არ იქნებოდა, რომ ერთი წესიერი თემა ამ განყოფილებაშიც იდოს... არა? თუ არა მაშინ წავშლი. მაგრამ სანამ წავშლი წაიკითხეთ ინფორმაცია სათამაშო კონსოლებზე. რა იცით რაში დაგჭირდეთ...
1. ზოგადი ცნობები.
ნებისმიერ თქვენთაგანს რომ ვკითხო "რა არის კონსოლი", მიპსაუხებთ "სათამაშო კომპიუტერი", "X-ყუთი" და ა.შ. მაგრამ მეცნიერული განმარტება ასე ჟღერს: "გასართობი ინტერაქტიული კომპიუტერული მოწყობილობა".
ეტიმოლოგია. სახელწოდება "video console" წარმოდგება 2 სიტყვისგან. აქ "ვიდეო" ნიშნავს რასტრულ დისპლეის, ანუ ნაგულისხმევია ჩვეულებრივი ტელევიზორი, ხოლო სიტყვა "კონსოლი" გულისხმობს სპეციალურ ელექტრომოწყობილობას, რომელიც შემდეგ უერთდება ზემოხსენებულ "ვიდეოს". თავისთავად ტერმინი "ვიდეოკონსოლი" პირველად კომპანია Fairchild-მა გამოიყენა თავის Video Entertainment System-ში (1976, იხ. ქვემოთ).
შემადგენელი ნაწილები.
კონტროლერი - გახლავთ ის, რაც ხელში გიჭირავთ (ტუალეტში არა!!!). "გლეხური" ენით რომ ვთქვათ, ჯოისტიკი, გეიმპედი და ა.შ.
კვების წყარო - როგორც წესი 100-240 ვოლტ ძაბვაზე გათვლილი მოწყობილობა, ერთგვარი "PSU".
თვით კონსოლი - პროცესორი, მეხსიერება, აუდიოვიზუალური პროცესორი. "კეისი" რა.
მედია - თამაშის მატარებელი. ძველად კარტრიჯი, ამჟამად დისკი, მომავალში ღმერთმა იცის რა იქნება.
მეხსიერების ბარათი - ზოგ კონსოლს, მაგ. PS-ს და Nintendo-ს ჰქონდათ ასეთი რამ. ამ ბარათებზე იწერებოდა სხვადასხვა საჭირო ფაილები. ერთგვარი "ფლეშკაა" კონსოლისთვის.
ახლა, როცა ამ სტრიქ... არა კაცო, ახლა, როცა ფორმალურ ნაწილს თავი გავართვით, გთავაზობთ თქვენთვის ასე საძულველ "ისტორიულ" ნაწილს. ყურადღებით წაიკითხეთ, ჩათვალეთ, რომ მომაკვდავი სამხედრო მეთაური გეუბნებათ ატომური ბომბის დეაქტივაციის კოდს და უნდა დაიმახსოვროთ!
2. ისტორია. მამა.
დიახ, საჭიროდ ჩავთვალე ეს ნაწილი ცალკე გამომეყო. ასე ვთქვათ, "კონსოლების მამა", რომელიც 1958 წელს შეიქმნა, საკმაოდ შთამბეჭდავი ზომების გახლდათ. მას Tennis for Two ერქვა და ჩვეულებრივი, ანალოგური 2D ტენისის თამაში იყო, რომელსაც ოსცილოგრაფის (ეს სასქესო ორგანო ან გინება არ გეგონოთ, სამეცნიერო ხელსაწყოა) ეკრანზე თამაშობდა მისი გამომგონებელი, ბატონი უილიამ ჰიგინბოთემი. ეს ოსცილოგრაფის მონიტორია თამაშის "სქრინით":
აი ეს კი მთელი "კონსოლი". ისრით მითითებულია მონიტორი:
სწორედ აქედან დაიწყო ვიდეოთამაშების და კონსოლების ისტორია. სხვათაშორის შემდგომში ტენისის თამაში საკმაოდ პოპულარული გახდა (ვნახავთ ამასაც ცოტა ქვემოთ თუ ჩამომყვებით) და ჟურნალ "Техника-Молодежи"-ს 70-იანი წლების გამოშვებებში ხშირად იბეჭდებოდა ამ თამაშის "კონსოლის" აწყობის სქემები რადიონაწილებისგან. შეგახსენებთ, მაშინ ჩვენ "ბნელ" ქვეყანაში ვცხოვრობდით და "გარეთ" კი იყო კონსოლები, მაგრამ ჩვენთან არ შემოდიოდა. ასე რომ კუსტარულად დამზადებული პინგ-პონგით თამაშობდნენ ჩვენი მამები და ბიძები ერთ დროს...
3. ისტორია. პირვლი თაობა (1972–1983).
პირველი თაობის, ანუ 4-ბიტიანი კონსოლებიდან პირველი 1966 წელს შეიქმნა და 1968 წელს როგორც იქნა გამოვიდა გაყიდვაში. ორიგინალ მოწყობილობას Brown Box ერქვა, თუმცა აშშ-ში ლიცენზიით იყიდებოდა (1972წ-დან) და Magnavox Odyssey-ს სახელით იყო ცნობილი:
კონსოლს მოყვებოდა 24 თამაში, როგორც არკადული, ასევე ლოგიკური, 2 გეიმპედი და თოფიც კი. ე.წ. Shooting Gallery, რომელიც ისევე მუშაობდა, როგორც ბლასტერი თქვენს "დენდი"-ზე:
ჰო მართლა, "ოდისეა" სულ რაღაც 100 დოლარი ღირდა. არც ისე ძვირია სხვათაშორის.
1976 წელს თქვენთვის ნაცნობმა Fairchild Semiconductor-მაც გამოუშვა ერთგვარი კონსოლი - "Fairchild Channel F", იგივე "Video Entertainment System":
მას Fairchild F8 (იგივე F3850) პროცესორი ედგა (იხ. სურ.), რომელსაც ერთი მეტად უცნაური თავისებურება ჰქონდა - არასრულყოფილი ტექნოლოგიის გამო მას არასაკმარისი კონტაქტები ჰქონდა და მთლიანი პროცესორის მისაღებად ორი ასეთი ჩიპი იყო საჭირო.
რაც შეეხება სხვა მონაცემებს, პროცესორი GPU-ს ფუნქციასაც ითავსებდა, ჰქონდა 64 ბაიტი მეხსიერება და შეეძლო მონოქრომული გამოსახულების გამოყვანა 102x58, ან 128x64 გაფართოებით. ჰო მართლა, მონოქრომული გამოსახულების ერთადერთი "მუშა" ფერის 8 შესაძლო ვარიანტი იყო ხელმისაწვდომი. დაახლოებით ისე, როგორც ახლა BIOS-ის ფერის შეცვლა შეგვიძლია.
მაგრამ "Console"-ს მთავარი ღირსება ის გახლდათ, რომ პროცესორს ჰქონდა საკმარისი "ტვინი" მომხმარებლის წინააღმდეგ თამაშისთვის. ანუ Player vs. Console რეჟიმი.
რაც შეეხება თამაშებს, ისინი კარტრიჯებზე ეწერა, რომელთაც ვიდეოკარტები ერქვათ (videocarT და არა videocarD). "კონსოლს" სულ 31 კარტრიჯი ჰქონდა, თითოზე თითო თამაშით. ისინი ცალკე იყიდებოდნენ. თვით კონსოლის ფასი კი 170 დოლარი იყო.
რათქმაუნდა იაპონელებიც არ ისხდნენ გულხელდაკრეფილები და 1976 წელს ამერიკელებს "მიუყენეს" Telstar - საკმაოდ კომპაქტური კონსოლი, რომლის დაახლოებით 12 ვერსია გამოდიოდა. ხოლო ის, რომელსაც სურათზე ხედავთ, პირველი მოდელია.
მას 3 თამაში ჰქონდა: პინგ-პონგი, ჰოკეი და ჰენდბოლი. კონსოლი AY-3-8500 ჩიპს იყენებდა:
სწორედ მასში "იდო" ზემოხსენებული სამი თამაში. შემდგომში ჩიპი დაიხვეწა და 6 თამაშს იტევდა.
1 წლის შემდეგ გამოჩნდა იაპონური წარმოების პირველი "ფერადი" კონსოლიც - カラー テレビゲーム. სამწუხაროდ იაპონური არავის გესმით, ამიტომ ვთარგმნი. მას ერქვა "კარა ტერები გემუ", ინგლისურად - Color TV Game. იგი Nintendo-ს ერთ-ერთი პირველი კონსოლი გახლდათ:
ესეც ერთ-ერთი თამაშის სქრინი:
ამ დროისთვის ყველაზე პოპულარული თამაშები გახლდათ Pong:
და PacMan:
4. ისტორია. მეორე თაობა (1977-1983).
მეორე თაობის კონსოლები უკვე 8-ბიტიანი გახლდათ. მართალია Fairchild Channel F-იც 8-ბიტიანი იყო, მაგრამ მისი პროცესორის "თავისებურებებიდან" გამომდინარე ეგ კონსოლი "არ ითვლება" . მეორე განსხვავება პირველ და მეორე თაობის კონსოლებს შორის ის გახლდათ, რომ ზოგ მათგანს კი მოყვებოდა კარტრიჯები, მაგრამ რეალურად ისინი მხოლოდ "ჯამპერებს" წარმოადგენდნენ, რომლის კონსოლზე შეერთებისასაც პროცესორში (და არა კარტრიჯში) ჩაწერილი თამაში ირთვებოდა.
რეალურად კარტრიჯზე განთავსებული თამაშის მქონე პირველი კონსოლი 1977 წელს გამოვიდა - Atari 2600:
კონსოლს 1.19 მეგაჰერცის სიხშირის MOS 6507 პროცესორი ედგა:
ესეც კონსოლის კარტრიჯი:
და თამაშ-ბესტსელერის - Pitfall!-ის სქრინი:
1980-იანებიდან დაიწყო კონსოლების ოქროს ხანა. ეს ამბავი თამაშების ახალი ჟანრების გაჩენას უკავშირდება. ისეთების, როგორიცაა Adventure (სათავგადასავლო), Fighting (საბრძოლო, "ჩხუბებს" რომ ეძახდით გოიმი ბალღები), Maze ("ლაბირინთი"), Platform ("პლატფორმული" თამაში, აი "დეივი" და "მარიო" რომაა ისეთი), Racing (კაით ახლა, ესეც თუ არ იცით და ფუ თქვენს ინგლისურის მასწს!), RPG, Horror და ა.შ. ამ წლების ყველაზე პოპულარული "კონსოლი" Commodore 64 გახლდათ, რომელიც ამავდროულად პირველი კომპიუტერი იყო თამაშების მხარდაჭერით:
ამავდროულად თამაშის შესაძლებლობა გაუჩნდათ მაშინ ჯერ კიდევ ახალ IBM PC-ს და Apple Macintosh-ს. თუცმა ისინი კონსოლები არ გახლავთ, ამიტომ გვერდს ავუვლი. კონსოლებიდან კი პოპულარული იყო Atari 5200 (1982):
Vectrex (1982):
Sega SG-1000 (1983):
ეს კი ამ უკანასკნელის კარტრიჯია:
ჰო, სხვათაშორის 1983 წელს ჩაეყარა საფუძველი ონლაინ-გეიმინგსაც, მართალია არა კონსოლებზე, არამედ PC-ზე და ისიც Dial-up მოდემით, მაგრამ მაინც... აი ერთ-ერთი თამაშის, "Snipes"-ის სქრინი:
ეს კი მეორე თამაშის - MIDI Maze-ს სქრინი გახლავთ:
5. ისტორია. მესამე თაობა (1983-1993).
აჰა ესერა მოიწია 8-ბიტიანი კონსოლებითგან 16-ბიტიანზედ გარდასვლის ჟამი და პირველი კონსოლი, კონსოლი-ლეგენდა, რომელსაც "მესამე თაობის" ტიტული ეკუთვნის და 1985 წელს გამოვიდა გაყიდვაში, გახლავთ:
დიახ, სწორედ NES (Nintendo Entertainment System). ასეთზე ვთამაშობდი მარიოს . და რატომაა ნინტენდო "კონსოლი-ლეგენდაო" ახლა იკითხავთ ხომ? რატომ და იმიტომ, რომ ეს კონსოლი რუსებმა "გადაშუშეს" და გააკეთეს Dendy (Дéнди), რომელიც ალბათ "ბებერი" ოვერქლოქერების უმრავლესობას გქონდათ სახლში...
მეორე კონსოლი, რომელზეც თქვენს ყურადღებას გავამახვილებდი, Sega Master System გახლდათ:
კონსოლი 1987 წელს გამოვიდა, ჰქონდა Yamaha-ს წარმოების ხმის ჩიპი, "ფეიზერი" (თოფი ):
და 3D სათვალეც კი:
რათქმაუნდა ჭკვიანი იაპონელები ამ 2 კომპონენტს კონსოლისგან ცალკე ყიდიდნენ, რითაც დამატებით მოგებას ნახულობდნენ, ხოლო ცალე NES და Sega Master System 200-200 დოლარი ღირდა.
80-იანი წლების ბოლომ კიდევ ერთი გარდატეხა მოიტანა გეიმინგში - 3D გრაფიკა. რათქმაუნდა პირველი 3D თამაშები საკმაოდ პრიმიტიული იყო, როგორც სქრინზე წარმოდგენილი Wolfenstein 3D:
მაგრამ მაინც ძლიერ შეუწყო ხელი ზოგადად კომპიუტერული თამაშებისადმი და კონკრეტულად კონსოლებისადმი ინტერესის ზრდას. აი ამ გარდატეხის შედეგად შექმნილი ერთ-ერთი კონსოლი - Sega Mega Drive:
ალბათ მასზეც გითამაშიათ... სხვათაშორის მეგა დრაივს თუ გახსნით შიგნით აღმოაჩენთ Motorola 68000 მოდელის პროცესორს (იხ.სურ.), რომელიც SMD-ს გამოშვებამდე სულ რაღაც 10 წლით ადრე სერიოზულ დესკტოპ-კომპიუტერებს ედგათ გულის მაგიერ.
ეს კი Sega Mega CD გახლავთ, მეგა დრაივის CD-იანი ვერსია:
ამ კონსოლზე შეგეძლოთ რამდენიმე თამაშის CD-ვერსიის გაშვება.
სეგას Nintendo-მაც "დაუბრუნა ხურდა" და გამოუშვა Super NES:
ეს 16-ბიტიანი კონსოლი, მისი წინაპრის მსგავსად, ბესტსელერად იქცა, მთელი მსოფლიოს მასშტაბით მისი 30 მილიონზე მეტი ეგზემპლარი გაიყიდა. მას იმდენად დიდი პოპულარობა ხვდა წილად, რომ 32-ბიტიანი, ანუ მეოთხე თაობის კონსოლების ერაშიც საკმაო რაოდენობით იყიდებოდა. კონსოლს შეეძლო გამოსახულების მაქს. 512x239 გაფართოებით ჩვენება და 32768 ფერის გადმოცემა.
6. ისტორია. მეოთხე თაობა (1993-1999).
1993 წელს Atari გამოცოცხლდა და გამოუშვა Jaguar:
თავდაპირველად მუშაობა ორ მოდელზე მიმდინარეობდა - 32 ბიტიანი Panther-ზე და 64 ბიტიანი Jaguar-ზე. საბოლოოდ პირველზე უარი თქვეს და დარჩა "იაგუარი". სამწუხაროდ მოწინავე ტექნოლოგიებზე დამზადებულ კონსოლს ერთი ნაკლი აღმოაჩნდა - მისი თამაშები ჯერ კიდევ კარტრიჯებზე იყო ჩაწერილი. გარდა ამისა გეიმპედიც არ გამოირჩეოდა დიდი ერგონომიულობით:
ამიტომ იაგუარი მალე დაგვემშვიდობა და 1994 წელს გამოვიდა 3 ახალი კონსოლი: Sega Saturn
რომელსაც სამწუხაროდ საკმაოდ რთული და ჩახლართული სქემა ჰქონდა და ძვირი ღირდა:
NEC PC-FX
სხვათაშორის ეს საკმაოდ საინტერესო ეგზემპლარი გახლავთ - იგი გაფართოების დაფის სახით ხელმისაწვდომი იყო PC-ს მომხმარებლებისთვის.
დაბოლოს, PlayStation:
მეზარება ახლა PS-ზე წერა, ვინცაა ამის ფანი იმან დაწეროს. მერე ტვინს გაღრღნით "ცუდი რამეები ჩაგიწერიაო" და არ მინდა
ამ სამი კონსოლიდან რომელს მეტი პოპულარობა ხვდა წილად მგონი უჩემოდაც იცით...
კიდევ ერთი კონსოლი, რომელიც ყურადღების ღირსია, არის Nintendo 64:
იგი 1996 წელს გამოვიდა გაყიდვაში და შემოგვთავაზა ორი "წესიერი" 3D თამაში კონსოლზე - Super Mario 64
და Star Wars: Battle For Naboo
7. ისტორია. მეხუთე თაობა (1999-200?).
ამ თაობის "პიონერი" PlayStation 2 გახდა:
სქელი
და თხელი
არც მათზე ვისაუბრებ, ჩემზე უკეთ იცით ეს რა არის, მგონი ყოველ თქვენგანს გქონდათ.
აააა არაფერზე აღარ ვწერ და რაღა სტატია ესაა? კიბატონო, დავწერ. აი, 2001 წელს კომპანია Microsoft-მა გამოუშვა Xbox:
გეთანხმებით, დიზაინი არ უვარგა. სხვათაშორის სახელი Xbox წარმოსდგება DirectX Box-ისგან. ანუ ნათლად უსვამს ხაზს მის ტექნიკურ შესაძლებლობებს... ნუ, ზოგისთვის მაინც ლამერებო . ესეც X-ყუთი შიგნიდან:
იგი Pentium 3-ის ბაზაზე აგებულ 32-ბიტიანი 733MHz პროცესორზე მუშაობდა, ხოლო 233MHz სიხშირის მქონე GPU NV2A Nvidia-ს წარმოების გახლდათ. კონსოლს ჰქონდა DVD-ს წაკითხვის და ჩვენების შესაძლებლობა და აღჭურვილი იყო 8GB ტევადობის HDD-ით.
სიმართლე გითხრათ უკვე საკმაოდ დავიღალე, მთელი დღე თავი მტკივა და ამაზე გავჩერდები. PS3 და XboX 360 რომ არსებობს Nintendo Wii-სთან ერთად ეს ჩემზე უკეთ თქვენ იცით და კონკრეტულად თუ რამე დაგაინტერესებთ დამიტოვეთ კომენტარში და იმაზე ვრცლად დავწერ... მაინც არამგონია ვინმეს რეალურად აინტერესებდეს ეს ნაბოდიალები. კი წერთ ხოლმე "საღოლ" და ა.შ., მარა მე ხომ ვიცი ადამიანის ფსიქოლოგიის ზოგიერთი მომენტი... ასე რომ თქვენი "საღოლ" არ მინდა...
ჰო, წერის ეგეთი მანერა მქონდა :)