Magdalena

Solana Spot ETF-ებმა გაშვების დღიდან 568 მლნ აშშ დოლარი მოიზიდეს აშშ-ის სპოტ Solana ETF-ებმა ზედიზედ ოცი დღის განმავლობაში დააფიქსირეს წმინდა კაპიტალის შემოდინება. სეგმენტში დადებითი ტენდენცია ოქტომბრის ბოლოს ინსტრუმენტების გამოშვების შემდეგ გაგრძელდა. წყარო: SoSoValue ფონდებში დღიური შემოდინება 57.99 მლნ აშშ დოლარს შეადგენდა. Bitwise-ის BSOL-მა ლიდერობა დააფიქსირა - 39.47 მლნ აშშ დოლარი მოიზიდა. ეს რეკორდულად მაღალი შედეგია და ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი - 3 ნოემბრის შემდეგ. BSOL-ის დებიუტის შემდეგ Solana ETF-ში ჯამურმა შემოდინებამ 568.24 მილიონ აშშ დოლარს მიაღწია. ექვსი ფონდი მართავს 843.81 მლნ აშშ დოლარის აქტივებს, რაც SOL-ის საბაზრო კაპიტალიზაციის დაახლოებით 1.09%-ს შეადგენს. LVRG-ის კვლევის დირექტორმა ნიკ რაკმა აღნიშნა სექტორის მდგრადობა. ინსტიტუციურმა ინტერესმა ანალიტიკოსების კონსერვატიულ პროგნოზებს გადააჭარბა ბაზრის ვარდნის ფონზე. „კაპიტალის მდგრადი შემოდინება ადასტურებს Solana-ს, როგორც „ლურჯი მონეტის“ სიმწიფეს. კვალიფიციური ინვესტორები Bitcoin-ისა და Ethereum-ის მიღმა დივერსიფიკაციას ეძებენ“, - განაცხადა ექსპერტმა. რაკმა აღნიშნა, რომ ETF-ის აქტივობა აქტივისთვის ფუნდამენტურ მხარდაჭერას შექმნის და ბაზრის მიწოდებას შეამცირებს. ეს გზას გაუხსნის ფასების აღდგენას, როგორც კი ინდუსტრიაში საერთო სიტუაცია დარეგულირდება. BTSE-ის ოპერაციების დირექტორმა ჯეფ მეიმ Solana-ს ქსელში ტრადიციული აქტივების ტოკენიზაციის ტენდენციაზე მიუთითა. თუმცა, მან ხაზი გაუსვა, რომ SOL-ის ფასები კვლავ მჭიდრო კორელაციაშია კრიპტოვალუტების საერთო ბაზართან. ETF-ის გაშვებას დრო დასჭირდება, რომ პირდაპირ გავლენა მოახდინოს ტოკენის ფასზე. ამავე დროს, XRP-ზე დაფუძნებულმა სპოტ ფონდებმა 164.04 მლნ აშშ დოლარი მოიზიდეს. წყარო: SoSoValue ეს სიდიდით მეორე შედეგია 14 ნოემბერს დამყარებული 243 მლნ აშშ დოლარის რეკორდის შემდეგ. Grayscale-მა და Franklin Templeton-მა თითოეულმა 60 მლნ აშშ დოლარზე მეტი მიიღო. Grayscale-მა ასევე გამოუშვა პირველი სპოტური Dogecoin ETF NYSE-ზე GDOG ტიკერის ქვეშ. პროდუქტი წარმოადგენს ადრე შექმნილი ტრასტის კონვერტაციას. ვაჭრობის პირველ დღეს ინსტრუმენტმა არ დააფიქსირა წმინდა შემოდინება, მოცულობამ კი 1.41 მლნ აშშ დოლარი შეადგინა. წყარო: SoSoValue Bloomberg-ის უფროსმა ანალიტიკოსმა Eric Balchunas-მა ივრაუდა, რომ DOGE-ზე დაფუძნებული ფონდის ვაჭრობის მოცულობამ შესაძლოა 11 მლნ აშს დოლარს მიაღწიოს. ექსპერტი ასევე ვარაუდობს, რომ Grayscale Chainlink Trust მალე, სავარაუდოდ, მომავალ კვირას დამტკიცდება. შეგახსენებთ, რომ Fidelity-ის (FSOL) და Canary Capital-ის (SOLC) Solana-ზე დაფუძნებული სპოტ-ბირჟაზე ვაჭრობა 18 ნოემბერს დაიწყო, NYSE Arca-სა და Nasdaq-ის ბირჟებზე, შესაბამისად. https://tinyurl.com/bdcr4avu

ინჟინრები ხელოვნურ ინტელექტთან დამარცხდნენ: Claude Opus 4.5-მა Anthropic-ის დავალება ნებისმიერ ადამიანზე უკეთ შეასრულა Anthropic-მა ახალი ფლაგმანური ხელოვნური ინტელექტის მოდელ Claude Opus 4.5-ის გამოშვებიდან ცოტა ხანში განაცხადა, რომ მან ადამიანებზე უკეთეს შედეგებს მიაღწია ორსაათიან დავალებაში, რომელიც თავად Anthropic-მა ჩაატარა საინჟინრო პოზიციებზე დასაქმებისას. ფოტოს წყარო: AI Anthropic-ის თანახმად, ხელოვნური ინტელექტის ეფექტურობა მიღწეული იქნა თითოეული ამოცანის განმეორებითი გადაჭრით და საუკეთესო პასუხის შერჩევით. მიუხედავად იმისა, რომ ტესტი არ მოიცავს ინჟინრისთვის საჭირო ყველა კომპეტენციას, მოდელის უპირატესობა ძირითად ტექნიკურ სფეროებში ძლიერ კანდიდატებთან შედარებით იმაზე მიუთითებს, რომ ხელოვნურ ინტელექტს შეუძლია მომავალში ინჟინერიის, როგორც პროფესიის, ტრანსფორმაცია. ტესტის შინაარსის დეტალები არ გახმაურებულა, თუმცა Glassdoor-ზე მიმოხილვები მიუთითებს, რომ 2024 წელს ის ოთხ დონეს მოიცავდა და მოითხოვდა კონკრეტული სისტემის დანერგვას, რასაც მოჰყვებოდა ფუნქციონალურობის დამატება. უცნობია, გამოყენებულ იქნა თუ არა მსგავსი დავალების ფორმატი Claude Opus 4.5-ის ახალი ვერსიის შეფასებისას, რომელიც წინა მოდელიდან სულ რაღაც სამი თვის შემდეგ გამოვიდა და გაუმჯობესებებს ასახავს არა მხოლოდ კოდის გენერირებაში, არამედ პროფესიონალური დოკუმენტების, მათ შორის Excel-ის ცხრილებისა და PowerPoint ფორმატის პრეზენტაციების შექმნაშიც. ექსპერტების აზრით, ეს გამოშვება აგრძელებს Anthropic-ის წამყვანი პოზიციის განმტკიცებას ხელოვნური ინტელექტის პროგრამირების სფეროში. ხელოვნური ინტელექტის რბოლაში კონკურენტი მარკ ცუკერბერგის Meta-ც კი იყენებს Claude-ს თავისი შიდა კოდირების ასისტენტ Devmate-ის გასაძლიერებლად. კომპანია მოდელის სწავლების მეთოდებს საიდუმლოდ ინახავს. თუმცა, სტარტაპ Stackblitz-ის აღმასრულებელმა დირექტორმა Eric Simons-მა, რომელმაც Bolt.new სერვისი შეიმუშავა, ადრე ივარაუდა, რომ Anthropic-მა შესაძლოა ხელოვნური ინტელექტი გამოიყენოს კოდის დასაწერად და გასაშვებად, შემდეგ კი შედეგები გააანალიზოს როგორც ადამიანური, ასევე ხელოვნური ინტელექტის ხელსაწყოებით. ეს აღწერა დაადასტურა Anthropic-ის პროდუქტის მართვის, კვლევისა და მოწინავე ტექნოლოგიების ხელმძღვანელმა Dianne Penn-მა და მას „ჯამში ზუსტი“ უწოდა. ოქტომბერში Anthropic-ის ხელმძღვანელმა Dario Amodei-მ განაცხადა, რომ ხელოვნური ინტელექტი Claude უკვე წერდა კოდის 90%-ს კომპანიის გუნდების უმეტესობისთვის. თუმცა, მან აღნიშნა, რომ ეს არ გამოიწვევს ინჟინრების შემცირებას; პირიქით, იგი გაზრდის მათზე მოთხოვნას, რადგან ადამიანები შეძლებენ ფოკუსირება მოახდინონ სამუშაოს ყველაზე რთულ 10%-ზე ან ხელოვნური ინტელექტის მოდელების ჯგუფის მართვაზე. https://tinyurl.com/4j2hfs59

Glassnode: Bitcoin-ის ბაზარი ახალ ფაზაში შედის ექსპერტების აზრით, მიუხედავად იმისა, რომ საერთო ტენდენცია კლებადია, Bitcoin-ის 80 ათას აშშ დოლარიანი დონის დაცვა მიუთითებს, რომ გამყიდველების მხრიდან ზეწოლა შესუსტდა. „გასულ კვირას გადადგმულმა ნაბიჯმა გაამწვავა მიმდინარე ვარდნა, მაგრამ ასევე გადაიტანა აქტივი ზონაში, სადაც მოთხოვნა ისტორიულად გაძლიერებისკენ მიისწრაფვის“, - აღნიშნავენ ანალიტიკოსები. მათ ხაზგასმით აღნიშნეს, რომ სპოტური ბაზრის აქტივობა კვლავ შემცირებულია. ეს განპირობებულია ვაჭრობის დაბალი მოცულობით და საფონდო ბირჟაზე ვაჭრობადი ფონდებიდან (ETF) მიმდინარე გადინებით, რაც თავის მხრივ მიუთითებს აგრესიული გაყიდვიდან რისკის შემცირების უფრო მოწესრიგებულ ფაზაზე გადასვლაზე. ანალიტიკოსების აზრით, გადარიცხვების მოცულობა, საკომისიოებიდან მიღებული შემოსავალი და რეალიზებული საბაზრო კაპიტალიზაცია შემსუბუქდა. ეს ყველაფერი ბაზრის უფრო მშვიდ პირობებზე მიუთითებს. Bitcoin-ისქცევის ეს ნიმუში დამახასიათებელია გვიანი ეტაპის კორექციებისთვის. მიუხედავად იმისა, რომ ინვესტორების შემოსავალი კვლავ ზეწოლის ქვეშ რჩება, კაპიტალის გადინების ზომიერი შემცირება და არასტაბილურობის დარეგულირება მიუთითებს, რომ ბაზარი ფსკერიდან აღდგა, დაასკვნეს ექსპერტებმა. მანამდე, ანალიტიკური კომპანია CryptoQuant-ის აღმასრულებელმა დირექტორმა Ki Young Ju-მ განაცხადა, რომ კრიპტო ბაზარზე სიტუაცია მოსალოდნელზე უარესია და Bitcoin-ის ზრდის განახლება მხოლოდ რამდენიმე თვეში იქნება შესაძლებელი. https://tinyurl.com/2738dt4p

ვიდეო ბარათებზე ფასების ზრდა გარდაუვალია: AMD-მ ფასების ზრდა გამოაცხადა, რადგან ხელოვნურმა ინტელექტმა მთელი მეხსიერება დაიკავა AMD-მ თავის პარტნიორებს აცნობა ვიდეო ბარათების ფასების „მინიმუმ 10%-ით“ მოსალოდნელი ზრდის შესახებ. სწრაფად მზარდი ხელოვნური ინტელექტის ინფრასტრუქტურისთვის მეხსიერებაზე მოთხოვნის მკვეთრმა ზრდამ გამოიწვია ყველა ტიპის მეხსიერების დეფიციტი, მათ შორის ვიდეო ბარათებში გამოყენებული GDDR მეხსიერებისა. AMD მეხსიერების მაღალ ფასს მომხმარებლებს დააკისრებს. ფოტოს წყარო: AMD „მეხსიერების ფასების მუდმივმა ზრდამ ვიდეო ბარათების ღირებულების მნიშვნელოვანი ზრდა გამოიწვია. ინდუსტრიის წყაროები იუწყებიან, რომ გრაფიკული ბარათების სიდიდით მეორე მწარმოებელმა, AMD-მ, პარტნიორებს აცნობა მთელი პროდუქციის ხაზის ფასების მეორე ზრდის შესახებ. ზრდა, სავარაუდოდ, მინიმუმ 10%-ს შეადგენს“, - ნათქვამია ანალიტიკურ კომპანია UDN-ის ანგარიშში. AMD-ის მიერ დაგეგმილი ფასების ზრდა მხოლოდ ახალ მოდელებს შეეხება. ეს ნიშნავს იმას, რომ ვიდეო ბარათების საცალო ფასების ზრდამდე გარკვეული დრო გავა. ექსპერტები ურჩევენ გრაფიკული პროცესორის (GPU) შეძენის მსურველებს, არ გადადონ შეძენა. GPU-ების ფასების ძირითადი ზრდა 2026 წლის პირველ ნახევარში მოხდება. მიმდინარე „შავი პარასკევის“ გაყიდვები შესაძლოა GPU-ების შემოთავაზებული სარეკომენდაციო საცალო ფასით შეძენის ბოლო შესაძლებლობა იყოს. https://tinyurl.com/27tnjp6j

ChatGPT-ის ხმოვანი რეჟიმი ჩატში ინტეგრირდა - გახდა უფრო ბუნებრივი და შესაძლებელია მისი საუბრის შეწყვეტა OpenAI-ის დეველოპერებმა მნიშვნელოვნად გააუმჯობესეს ჩატ-ბოტ ChatGPT-ის ხმოვანი რეჟიმი. ის ახლა კიდევ უფრო ბუნებრივ ადამიანურ ურთიერთქმედებას ჰგავს. ChatGPT-ის უახლეს განახლებაში ხმოვანი რეჟიმი ახლა ნაგულისხმევად არის გაერთიანებული მთავარ ტექსტურ რეჟიმთან, თუმცა შეგიძლიათ აირჩიოთ მათი დაყოფა. ფოტოს წყარო: OpenAI OpenAI-მ ახალი ხმოვანი რეჟიმის ზოგიერთი უპირატესობა X-ის გვერდზე წარმოადგინა. მაგალითად, ChatGPT-ს ახლა შეუძლია რუკის ძიების შედეგების ხმოვან რეჟიმში ჩვენება. ის ასევე აჩვენებს სალაპარაკო დიალოგის გაშიფვრას ჩატის ინტერფეისში. სანამ ჩატ-ბოტი პასუხობს მოთხოვნას, შეგიძლიათ შეაწყვეტინოთ საუბარი, რათა სთხოვოთ, მაგალითად, რესტორანში ადგილის ან კერძის სახელის სწორად დაწერა. თუ გსურთ, შეგიძლიათ ძველ ხმოვან რეჟიმზე დაბრუნდეთ. აპლიკაციის პარამეტრებში დაემატა ახალი გადამრთველი ცალკე რეჟიმზე დასაბრუნებლად. „ახლა თქვენ შეგიძლიათ ChatGPT-ის ხმოვანი რეჟიმი პირდაპირ ჩატში გამოიყენოთ - ცალკე რეჟიმი არ არის საჭირო. შეგიძლიათ ისაუბროთ, დააკვირდეთ პასუხების გამოჩენას, ნახოთ წინა შეტყობინებები და რეალურ დროში იხილოთ ვიზუალური ელემენტები, როგორიცაა სურათები ან რუკები. ხელმისაწვდომია ყველა მობილური და ვებ მომხმარებლისთვის. უბრალოდ განაახლეთ აპლიკაცია“, - განაცხადეს დეველოპერებმა. https://tinyurl.com/uhmz57cp

Bitcoin ETF-ებმა ნოემბერში 3.5 მლრდ აშშ დოლარი დაკარგეს - ეს ბოლო ორი წლის განმავლობაში ყველაზე ცუდი თვე იყო Bitcoin-ში ინვესტირებადი საფონდო ბირჟაზე მოვაჭრე ფონდები (ETF) კაპიტალის გადინების ყველაზე უარესი თვის დაფიქსირებას გეგმავენ მათი გაშვების შემდეგ. Bloomberg-ის ცნობით, თანხების მასიური გატანა ზეწოლას ახდენს ისედაც დაზარალებულ კრიპტო ბაზარზე. ნოემბრის დასაწყისიდან ინვესტორებმა ამერიკული სპოტ Bitcoin ETF-ებიდან 3.5 მლრდ აშშ დოლარი გაიტანეს. ეს მაჩვენებელი თებერვალში დაფიქსირებულ აბსოლუტურ ანტირეკორდს, 3.6 მლრდ აშშ დოლარს, უახლოვდება. ბაზრის ლიდერი BlackRock-ის ფონდი IBIT (რომელიც სექტორის აქტივების დაახლოებით 60%-ს აკონტროლებს), ყველაზე მეტად დაზარალდა. ინვესტორებმა ნოემბერში მისგან 2.2 მლრდ აშშ დოლარი გაიტანეს. თუ ტენდენცია მკვეთრად არ შეიცვლება, ფონდი თვეს ყველაზე ცუდი მაჩვენებლით დაასრულებს. მასშტაბური გადინება თავად Bitcoin-ის სუსტი მაჩვენებლების ფონზე მოხდა, რომელიც ასევე 2022 წლის კრიპტო ინდუსტრიის კრახის (FTX გაკოტრების) შემდეგ ყველაზე ცუდი ყოველთვიური მაჩვენებლით ხასიათდება. „IBIT-დან გადინება ადასტურებს, რომ წლის დასაწყისში დაფიქსირებული ეიფორია სრულიად გაქრა“, - აღნიშნა LVRG Research-ის დირექტორმა ნიკ რაკმა. სპოტ ETF-ები კრიპტოინდუსტრიაში განწყობის წამყვან ინდიკატორად იქცა და თვითგანმტკიცების მექანიზმს ქმნის: შემოდინება აჩქარებს ფასების ზრდას, ხოლო გადინება ამწვავებს კლებას. „Citi Research“-ის ანალიტიკოსებმა გამოთვალეს ეს კორელაცია: Bitcoin ETF-დან ყოველი 1 მლრდ აშშ დოლარის გატანა კრიპტოვალუტის ფასის დაახლოებით 3.4%-ით ვარდნას იწვევს. Citi-ს წარმომადგენელი ალექს სანდერსი, რომელმაც ადრე ვარაუდობდა, რომ პირველი კრიპტოვალუტის ფასი წლის ბოლომდე ფასი 82 ათას აშშ დოლარამდე დაეცემოდა, აღნიშნავს, რომ ამჟამინდელი მასიური გადინება კიდევ უფრო ღრმა ვარდნის პირობებს ქმნის. Bitcoin-ის მდგომარეობა რისკის თავიდან აცილების უფრო ფართო ტენდენციას ასახავს. სარისკო აქტივები - ხელოვნური ინტელექტის აქციებიდან დაწყებული მემ-კოინებით დამთავრებული - პოზიციებს კარგავს. მარტის შემდეგ ყველაზე ცუდი თვისთვის ემზადება ინდექსი S&P 500-იც. https://tinyurl.com/3fv536vs

Amazon-მა თანამგზავრული ინტერნეტისთვის წარადგინა ანტენა Leo Ultra 1 გბ/წმ სიჩქარით - Starlink-ზე 2.5-ჯერ უფრო სწრაფი Amazon-მა დააანონსა Leo Ultra, რომელიც წარმოადგენს მისი Amazon Leo სატელიტური ინტერნეტ სერვისის (ადრე ცნობილი, როგორც Project Kuiper) ანტენას. მწარმოებელმა გამოაცხადა მოწყობილობის დახურული ტესტირების პროგრამის შესახებ, რომლის კომერციული გამოშვება მომავალ წელს იგეგმება. Leo Ultra განკუთვნილია „კორპორატიული და სამთავრობო მომხმარებლებისთვის“, განსხვავებით Leo-ს ანტენის ორი სხვა, უფრო კომპაქტური ვარიანტისგან, რომლებიც ასევე კომერციულად ხელმისაწვდომი იქნება. ფოტოს წყარო: Amazon Amazon-ს ჯერ არ გამოუქვეყნებია ინფორმაცია ანტენის ფასების ან ხელმისაწვდომობის შესახებ. The Verge-ის ცნობით, მოწყობილობის ზომებია 20 x 30 დუიმი (50 x 76 სმ). Amazon-ის თქმით, Leo Ultra არის „წარმოებაში არსებული ყველაზე სწრაფი სამომხმარებლო ტერმინალი“, რომელიც 1 გბ/წმ-მდე ჩამოტვირთვის და 400 მბ/წმ-მდე ატვირთვის სიჩქარეს სთავაზობს მომხმარებელს, ასევე მხარს უჭერს კერძო ქსელებს და პირდაპირ კავშირს Amazon Web Services (AWS)-სა და სხვა ქლაუდ ქსელებთან. Leo Pro, რომლის ზომაა დაახლოებით 27 სმ, მხარს უჭერს 400 მბ/წმ-მდე ჩამოტვირთვის სიჩქარეს, ხოლო Leo Nano, რომლის ზომა დაახლოებით 18 სმ-ია, მხარს უჭერს 100 მბ/წმ-მდე ჩამოტვირთვის სიჩქარეს. შედარებისთვის, Starlink-ის ბიზნეს გეგმები მხარს უჭერს 400 მბ/წმ-მდე ჩამოტვირთვის სიჩქარეს, რაც Amazon-ის მიერ გამოცხადებული მაქსიმალური სიჩქარის ნახევარზე ნაკლებია. თუმცა, როგორც ამბობენ, SpaceX-ის მომავალ Starlink V3 თანამგზავრს 1 ტბ/წმ სიჩქარის მხარდაჭერა ექნება. SpaceX-მა ასევე უკვე წარადგინა 1 გბ/წმ სიჩქარის ანტენა. Amazon-ის Leo თანამგზავრების თანავარსკვლავედი ამჟამად 150-ზე მეტ თანამგზავრს მოიცავს. კომპანია გეგმავს თანამგზავრების შემდეგი პარტიის ორბიტაზე გაშვებას დეკემბრის შუა რიცხვებში, რაც მათ საერთო რაოდენობას 180-მდე გაზრდის. https://tinyurl.com/2cd2848s

Anthropic-ის გამოწვევა Gemini 3-ს: წარმოდგენილია მძლავრი ხელოვნური ინტელექტის მოდელი Opus 4.5 და ინსტრუმენტი Excel-ისთვის გასულ კვირას Google-ის Gemini 3 Pro AI მოდელის გამოშვების შემდეგ Anthropic-მა დააანონსა ფლაგმანი Opus AI მოდელის განახლების შესახებ. Opus 4.5-ის ახალი ვერსია უზრუნველყოფს მოწინავე წარმადობას კოდის გენერირების, კომპიუტერთან ურთიერთქმედებისა და საოფისე ამოცანებში. ეს დიდწილად პროგნოზირებადია, რადგან ეს სფეროები დიდი ხანია Anthropic-ის Claude AI ასისტენტის ძლიერ მხარეებს წარმოადგენს. ფოტოს წყარო: Anthropic კარგი ამბავი ის არის, რომ Opus 4.5-ის გამოშვებით დეველოპერები აფართოებენ არსებული ინსტრუმენტების რაოდენობას და უშვებენ ახალ ფუნქციას. Claude for Chrome გაფართოება ახლა ხელმისაწვდომია Max-ის ყველა მომხმარებლისთვის, რომლებიც ურთიერთქმედებენ ვებ-კონტენტთან Google-ის ბრაუზერის გამოყენებით. ამავდროულად, Anthropic უშვებს „შეუზღუდავი ჩატის“ ფუნქციას ფასიანი აბონენტებისთვის. ხელოვნური ინტელექტის ბოტი აღარ დაუშვებს შეცდომებს კონტექსტური ფანჯრის გადავსების გამო, რაც საშუალებას აძლევს მას უკეთ შეინარჩუნოს ფაილებისა და ჩატის თანმიმდევრულობა. დეველოპერების თქმით, ეს ფუნქცია მომხმარებლების მიერ ერთ-ერთი ყველაზე ხშირად მოთხოვნადი ფუნქციაა. გარდა ამისა, Claude for Excel გაფართოება, რომელიც Microsoft აპლიკაციის გვერდითა ზოლში ხელოვნური ინტელექტის ასისტენტს აერთიანებს, ხელმისაწვდომი ხდება Max, Team და Enterprise-ის ყველა მომხმარებლისთვის. ეს ინსტრუმენტი მხარს უჭერს pivot ცხრილებს, დიაგრამებს და ფაილების ატვირთვას. Anthropic-ის თანახმად, ადრეულმა ტესტირებამ აჩვენა ალგორითმის სიზუსტის 20%-ით და ეფექტურობის 15%-ით ზრდა. კომპანია გეგმავს Claude for Excel-ის შემდგომ ინტეგრირებას მომხმარებელზე ორიენტირებულ Claude Sonnet და Haiku მოდელებში. Opus 4.5 ასევე აუმჯობესებს თავის მუშაობას აგენტებზე დაფუძნებულ სცენარებში, განახლებული მოდელი წარმატებით გაუმჯოობესდა თავის პროცესებში. მნიშვნელოვანია, რომ Anthropic Opus 4.5-ს ყველაზე უსაფრთხო მოდელად მიიჩნევს. კომპანიის შეფასებით, ალგორითმი უფრო მდგრადია prompt injection-ების ტიპის შეტევების მიმართ და Gemini 3 Pro-საც კი აღემატება. Opus 4.5-ის მოსინჯვით დაინტერესებულ პირებს უკვე შეუძლიათ ამის გაკეთება Anthropic-ის ყველა აპლიკაციაში და კომპანიის API-ის საშუალებით. დეველოპერებს შეუძლიათ გამოიყენონ ხელოვნური ინტელექტის მოდელი, რომლის ფასი მილიონ ტოკენზე 5 აშშ დოლარიდან იწყება. https://tinyurl.com/5xy7ree3

5 დეკემბერს Coinbase აამოქმედებს Altcoin-ებით ფიუჩერსულ ვაჭრობას 24/7 რეჟიმში Coinbase Derivatives, ბირჟა Coinbase-ის ფიუჩერსული განყოფილება, 2025 წლის 5 დეკემბრიდან ძირითად Altcoin-ებზე ფიუჩერსების ახალ ნაკრებს გამოუშვებს. ეს აშშ-ში რეგულირებადი კრიპტოვალუტის დერივატივების ერთ-ერთი უდიდესი გაფართოება იქნება. გამოშვების შემდეგ Coinbase Derivatives მომხმარებლებს შესთავაზებს ფიუჩერსების ახალ ნაკრებს Cardano-ზე (ADA), Avalanche-ზე (AVAX), Dogecoin-ზე (DOGE), Shiba Inu-სა (SHIB) და რამდენიმე სხვა Altcoin-ზე. ექსპერტები თვლიან, რომ ეს მნიშვნელოვნად გააფართოვებს Coinbase-ის შესაძლებლობას, შექმნას ინსტიტუციური დონის დერივატივების ინფრასტრუქტურა. კომპანიამ განმარტა, რომ ახალი კონტრაქტები იფუნქციონირებს უვადო სვოპების მსგავსად, საპროცენტო განაკვეთის მექანიზმით, რათა შეინარჩუნოს ფასები სპოტ ბაზრის დონეზე. თუმცა, ტრადიციული უვადო სვოპებისგან განსხვავებით ამ პროდუქტებს ექნებათ ხუთწლიანი დაფარვის ვადა, რომელიც აერთიანებს გრძელვადიან ფიუჩერსებს მუდმივი სვოპის სტილის ფასწარმოქმნასთან. Coinbase-მა განაცხადა, რომ მომავალი გაშვება მომხმარებლებს ახალი ფიუჩერსებით 24/7 რეჟიმში ვაჭრობის საშუალებას მისცემს, რაც ტრეიდერებს ნებისმიერ დროს მაღალ ლიკვიდურობაზე წვდომას მიანიჭებს. იგი შეესაბამება Coinbase Derivatives-ის ფიუჩერსების არსებულ სტრუქტურას Bitcoin-ზე, Ethereum-ზე, Solana-სა და XRP-ზე, რომელიც წელს გამოვიდა და სწრაფად მოიპოვა პოპულარობა ინსტიტუციონალურ ინვესტორებს შორის. 2025 წლის მარტში Coinbase-მა ასევე დაამატა ADA, როგორც გირაოს აქტივი თავის საერთაშორისო ფიუჩერსების პლატფორმაზე. https://tinyurl.com/bdzmspdt

Gemini 3-მა არა მხოლოდ ოლტმენზე მოახდინა შთაბეჭდილება - Google-ის აქციების ფასმა ყველა დროის მაქსიმუმს მიაღწია Google-ის მშობელ კომპანია Alphabet-ის აქციების ფასმა ისტორიულ მაქსიმუმს მიაღწია. პარასკევს გამართული ვაჭრობის დროს Alphabet-ის ერთი აქციის ფასმა 302.50 აშშ დოლარს მიაღწია და 299.66 აშშ დოლარად დაიხურა, რაც კომპანიის ისტორიაში საუკეთესო მაჩვენებელია. ფოტოს წყარო: unsplash.com ტექნოლოგიურ გიგანტს ამჟამად ბევრი უპირატესობა აქვს, რამაც შეიძლება კიდევ უფრო გაზარდოს მისი წარმატება. ამ კვირაში Google-მა წარმოადგინა თავისი ყველაზე მოწინავე ხელოვნური ინტელექტის მოდელი, Gemini 3, რომელმაც ანალიტიკოსების აღფრთოვანება გამოიწვია, რეიტინგებში პირველ ადგილზე გავიდა და მომხმარებელთა ყურადღება მიიპყრო. Gemini 3-ის წარმატების გათვალისწინებით OpenAI-ის აღმასრულებელმა დირექტორმა სემ ოლტმენმაც კი აღნიშნა, რომ მისი კომპანია, რომელიც ადრე ხელოვნური ინტელექტის ლიდერად ითვლებოდა, კვლავ ჩამორჩენილის როლშია. Google-ისთვის კიდევ ერთი დადებითი მოვლენა იყო მისი უახლესი TPU (Tensor Processing Unit) AI ამაჩქარებლის ბოლოდროინდელი გამოშვება, რომელიც 30-ჯერ უფრო ენერგოეფექტურია წინამორბედთან შედარებით, რომელიც 2018 წელს გამოვიდა. Google-ის მიზანია უზრუნველყოს ინფრასტრუქტურა, რომელიც „უფრო საიმედო, ეფექტური და მასშტაბირებადია, ვიდრე ნებისმიერი სხვა ხელმისაწვდომი ინფრასტრუქტურა“. ეს კიდევ ერთი გზაა, რომელსაც კომპანია იყენებს AI სფეროში თავისი პოზიციების გასაძლიერებლად. ამავდროულად, Google-მა დაიწყო თავისი ისედაც წარმატებული სარეკლამო ბიზნესის გაფართოება „AI Mode“-ით - ChatGPT-ის ვერსიით მის საძიებო სისტემაში. ამან ხელი შეუწყო შიშის გაქარწყლებას, რომ კონკურენტების მიერ ხელოვნური ინტელექტის ინსტრუმენტების დანერგვა რეკლამის განმთავსებლების შემოსავლების შემცირებას გამოიწვევდა. კომპანიის უახლესმა ფინანსურმა ანგარიშმა, რომელმაც ანალიტიკოსების პროგნოზებს გადააჭარბა, ასევე დადებითი როლი ითამაშა. საპროცენტო განაკვეთის გარდაუვალი შემცირების ნიშნები ბევრი ტექნოლოგიური კომპანიის, მათ შორის Google-ის აქციების ფასებს ზრდის. ამასობაში, IT გიგანტის აქციების ღირებულება გაიზარდა, დაეცა და შემდეგ ისევ გაიზარდა, სხვა მსხვილი ხელოვნური ინტელექტის კომპანიების აქციების მსგავსად. https://tinyurl.com/kbza5fmf

ილონ მასკმა განაცხადა, რომ Tesla-ს სპეციალისტები AI5 ჩიპის შემუშავებას რამდენიმე თვეში დაასრულებენ ამ თვეში Tesla-ს ხელმძღვანელმა უკვე გაამახვილა ყურადღება თავისი საფირმო პროცესორების ახალი თაობების ანონსის გრაფიკზე და ხაზი გაუსვა, რომ AI5-ის პირველი ნიმუშები მომავალ წელს გამოჩნდება, თუმცა Samsung და TSMC ამ ჩიპების მასობრივ წარმოებას 2027 წლამდე ვერ დაიწყებენ. მან ცოტა ხნის წინ დაამატა, რომ AI5-ის შემუშავება რამდენიმე თვეში დასრულდება. ფოტოს წყარო: Tesla AI5ისა და ჩიპების მომავალი თაობების გამოცხადებისთვის მომზადების პროცესის განხილვისას ილონ მასკმა გასული კვირის ბოლოს სოციალურ ქსელში თავის გვერდებზე საჭიროდ ჩათვალა Tesla-სთვის შეეხსენებინა, რომ ინჟინრების გუნდი მრავალი წლის განმავლობაში ავითარებდა ხელოვნური ინტელექტის დაჩქარების უნარის მქონე ულტრათანამედროვე ჩიპებს. სპეციალისტთა ამ ჯგუფის ძალისხმევის წყალობით უკვე შეიქმნა რამდენიმე მილიონი ხელოვნური ინტელექტის ჩიპი, რომლებიც გამოიყენება ელექტრომობილებსა და მონაცემთა ცენტრებში. მასკის თქმით, ეს ჩიპები Tesla-ს საშუალებას აძლევს, რეალურ სამყაროში ხელოვნური ინტელექტის აპლიკაციების ლიდერად დარჩეს. Tesla-ს ელექტრომობილები ამჟამად იყენებენ AI4 თაობის პროცესორებს, AI5 ციფრული პროექტი სრულად რამდენიმე თვეში დასრულდება და AI6-ის შემუშავება უკვე კარგად მიმდინარეობს. ამასობაში, კომპანია აგრძელებს ამ ჩიპების შემუშავებით დაინტერესებული ადამიანების მოზიდვას, აღნიშნა მასკმა. Tesla-ს ხელმძღვანელს მტკიცედ აქვს გადაწყვეტილი, გადავიდეს AI ჩიპების ახალი თაობის ყოველწლიურ წარმოებაზე, რაც კომპანიას AI კომპონენტების მსოფლიოში უდიდეს მომწოდებლად აქცევს. არსებითად, Tesla შესთავაზებს უფრო მეტ AI ჩიპს, ვიდრე ყველა სხვა მწარმოებელი ერთად. ამაზე საუბრისას მასკმა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ის არ ხუმრობდა. მასკი დარწმუნებულია, რომ ასეთი ჩიპების ფართოდ გამოყენება მთელ კაცობრიობას წაადგება, რადგან ისინი მილიონობით სიცოცხლეს გადაარჩენენ ელექტრომობილების ბორტ სისტემების გამოყენებით ავარიების თავიდან აცილებით და მაღალი ხარისხის სამედიცინო მომსახურების გაწევით Optimus ჰუმანოიდი რობოტების სპეციალიზებული გამოყენების გზით. საზოგადოებისადმი იმპროვიზირებული მიმართვის დასასრულს მასკმა აღნიშნა, რომ ჩიპების დეველოპერის სამუშაოზე კანდიდატებს ამჟამად მოეთხოვებათ ხელოვნური ინტელექტის უნარები, რომლებიც სპეციალურად ასეთი ჩიპების შემუშავებისთვისაა საჭირო. მასკი პირადად ურთიერთობს Tesla-ს გუნდის ამ სპეციალისტებთან ყოველკვირეულად, სამშაბათობით და შაბათობით. მომავალში, AI5-ის შემუშავების დასრულების შემდეგ, შაბათის შეხვედრები გაუქმდება. https://tinyurl.com/44wt5xdy

ანალიტიკოსები ფედერალური სარეზერვო სისტემის გამო Bitcoin-ის ფასის 60 ათას აშშ დოლარამდე ვარდნის რისკებს ასახელებენ XWIN Research-ის ანალიტიკოსების აზრით, თუ ფედერალური სარეზერვო სისტემა დეკემბერში ძირითად განაკვეთს არ შეამცირებს, ციფრული ოქროს ფასი წლის ბოლომდე შესაძლოა 60000-80000 აშშ დოლარის დიაპაზონამდე შემცირდეს. ექსპერტებმა ფედერალური სარეზერვო სისტემის მოახლოებულ შეხვედრას ბოლო წლების ერთ-ერთი ყველაზე გაურკვეველი უწოდეს. მთავრობის ბოლოდროინდელი დახურვის გამო, აშშ-ის ხელისუფლებამ ვერ შეძლო შრომის ბაზრის ანგარიშების გამოქვეყნება, რამაც ფედერალურ სარეზერვო სისტემას გადაწყვეტილების მისაღებად საჭირო მონაცემები წაართვა. ამ ფონზე, განაკვეთის შემცირების მოლოდინები შესუსტდა და თავად ხელისუფლების წარმომადგენელ პირებსაც არ გააჩნიათ ერთიანი აზრი. კურსის უცვლელად შენარჩუნება ბაზრებზე დაბალ ლიკვიდურობას და სარისკო აქტივებისმიმართ დაბალ ინტერესს ნიშნავს. მკაცრი მონეტარული პოლიტიკის პერიოდებში ინვესტორები, როგორც წესი, ნაკლებად აქტიურად იყენებენ ბერკეტს. მეორე მხრივ, კრიპტო ბირჟებმა დააგროვეს Stablecoin-ების რეკორდული რეზერვები, რაც ჯამში 72 მლრდ აშშ დოლარს შეადგენს. ანალიტიკოსებმა აღნიშნეს, რომ მსგავსი სიტუაცია წინ უძღოდა წამყვანი კრიპტოვალუტის ყველა მნიშვნელოვან ზრდას 2025 წელს. ეს ვითარება მიუთითებს შეკავებულ მოთხოვნაზე. ამგვარად, ფასის კლების პოტენციალი შეზღუდულია შესაძენად ხელმისაწვდომი Stablecoin-ების უზარმაზარი მოცულობით. შემდგომ ზრდას ხელს უშლის მაკროეკონომიკური სიტუაცია, რაც ხელს უშლის ამ კაპიტალის ბაზარზე შესვლას, დაასკვნა XWIN Research-მა. Ethereum-ს რაც შეეხება, ფასმა 2800 აშშ დოლარის დონის ახლოს მთავარი მხარდაჭერის დონე გამოსცადა. ისტორიულად, ეს დონე ბაზრის ციკლებში ფსკერს წარმოადგენდა, რაც პოტენციურ აღდგენაზე მიანიშნებდა. ეს ანალიტიკოსების თქმით, რეალიზებული ფასი ხშირად მხარდაჭერას წარმოადგენს. სტატიის წერის მომენტისთვის სიდიდით მეორე კრიპტოვალუტა დაახლოებით 3 ათას აშშ დოლარად იყიდება. ETH/USDT-ის 15-წუთიანი გრაფიკი ბირჟა Binance-ზე. წყარო: TradingView. შეგახსენებთ, Glassnode-ის ანალიტიკოსებმა განაცხადეს, რომ ბაზრის დაღმავალი ფაზის რისკი წარმოიშობოდა, თუ წამყვანი კრიპტოვალუტის ფასი ძირითად ჯაჭვურ ინდიკატორებზე დაბლა დაეცემა. https://tinyurl.com/mwtx2zc8

Intel-მა დაადასტურა, რომ იანვარში CES 2026-ზე Core Ultra 300 პროცესორებს წარადგენს Intel-მა დაადასტურა, რომ მისი ახალი Core Ultra Series 3 მობილური პროცესორები (კოდური სახელწოდებით Panther Lake) ლას-ვეგასში, CES 2026-ზე იქნება წარმოდგენილი. ფოტოს წყარო: Intel კომპანიის ვებ-გვერდზე მითითებულია, რომ პროდუქტის პრეზენტაცია გაიმართება ორშაბათს, 5 იანვარს, წყნარი ოკეანის დროით 15:00 საათზე. ღონისძიებას წაიყვანს ჯიმ ჯონსონი, Intel-ის სამომხმარებლო კომპიუტერული ბიზნესის უფროსი ვიცე-პრეზიდენტი და სამომხმარებლო გამოთვლების განყოფილების გენერალური მენეჯერი. Panther Lake წარმოადგენს Intel Core Ultra პროცესორების მესამე თაობას და პირველ სამომხმარებლო სისტემას კრისტალზე, რომელიც აგებულია Intel-ის 18A 18-ანგსტრემ ტექნოპროცესზე. ჩიპები იყენებენ მრავალელემენტიან არქიტექტურას, რომელიც აერთიანებს ახალ CPU ბირთვებს, განახლებულ ინტეგრირებულ გრაფიკას და ხელოვნური ინტელექტის ამაჩქარებელს ერთ პაკეტში. Intel-ი Core Ultra Series 3-ს წარმოგვიდგენს ერთიან პლატფორმად სამომხმარებლო და კომერციული ხელოვნური ინტელექტით აღჭურვილი კომპიუტერებისთვის, გეიმინგ მოწყობილობებისა და პერიფერიული გარემოსთვის. დაგეგმილია, რომ ახალი ჩიპები ხელმისაწვდომი 2026 წლის იანვარში გახდება. CES-ზე Intel-ი ჩაატარებს სესიების სერიას, რომელიც მიეძღვნება Panther Lake-ის ინტეგრაციას მის ხელოვნური ინტელექტის მქონე პერსონალური კომპიუტერების სტრატეგიაში. 6 იანვრის პროგრამა მოიცავს პრეზენტაციებს ხელოვნური ინტელექტის ინფრასტრუქტურის მასშტაბირების, სამომხმარებლო კომპიუტერების რეალურ სამუშაო დატვირთვებზე ხელოვნური ინტელექტის აპარატურად გარდაქმნის და იმის შესახებ, რასაც Intel „აგენტურ ხელოვნურ ინტელექტს“ უწოდებს პერიფერიისთვის. Intel ასევე ჩაატარებს Core Ultra-ზე დაფუძნებული პროდუქტების ტექნოლოგიურ პრეზენტაციას 5-დან 8 იანვრამდე. სტუმრები იხილავენ Core Ultra პროცესორების ამჟამინდელ მოდელებზე დაფუძნებულ მოწყობილობებს და პარტნიორებისგან მოსალოდნელია, რომ წარმოადგინონ Core Ultra Series 3-ზე დაფუძნებული პირველი სისტემები. ახალ Panther Lake პროცესორებზე დაფუძნებული პროდუქტების მასობრივი წარმოება 2026 წლის პირველ კვარტალშია მოსალოდნელი. 5 იანვარს ასევე ოფიციალურად დაანონსდება უახლესი გრაფიკული არქიტექტურა Xe3, რომელიც გამოყენებული იქნება Core Ultra Series 3 პროცესორებში. https://tinyurl.com/2n4yf85v

OpenAI-მ ChatGPT-ში გამოუშვა ჯგუფური ჩატები მსოფლიოს ყველა მომხმარებლისთვის OpenAI-მ გამოაცხადა ChatGPT-ის ჯგუფური ჩატის ფუნქციის გლობალური გაშვების შესახებ ყველა მომხმარებლისთვის, მიუხედავად იმისა, არიან ისინი უფასო გეგმაზე თუ Go, Plus და Pro გეგმებზე. ეს მოხდა საპილოტე ტესტირების დაწყებიდან ერთი კვირის შემდეგ, რომელიც დაწყებულ იქნა შერჩეულ რეგიონებში, მათ შორის იაპონიასა და ახალ ზელანდიაში. ფოტოს წყარო: OpenAI TechCrunch-ის ცნობით, ახალი რეჟიმი ChatGPT-სთან ერთობლივი საუბრების საშუალებას იძლევა ერთ საერთო ჩატში. OpenAI-ის თანახმად, ეს შესაძლებლობა სერვისს პირადი ასისტენტიდან სივრცედ გარდაქმნის, სადაც მეგობრებს, კოლეგებს და ოჯახის წევრებს შეუძლიათ ერთად მონაწილეობა დაგეგმვაში, კონტენტის შექმნასა და გადაწყვეტილების მიღებაში. ხელოვნური ინტელექტი ეხმარება ინფორმაციის მოძიებაში, მონაცემების შეჯამებასა და შესაძლო შედეგების შედარებაში. ერთ ჯგუფურ ჩატში მონაწილეობა 20-მდე ადამიანს შეუძლია, იმ პირობით, რომ ისინი დათანხმდებიან მოწვევას. თითოეული მონაწილის პირადი პარამეტრები და მეხსიერება კონფიდენციალური რჩება. ჯგუფური ჩატის შესაქმნელად მომხმარებლებმა უნდა დააწკაპუნონ ადამიანების ხატულაზე და დაამატონ მონაწილეები პირდაპირ ან ბმულის საშუალებით. ყველა მოწვეულმა უნდა შეავსოს მოკლე პროფილი, მათ შორის მათი სახელი, მომხმარებლის სახელი და ავატარი. არსებულ ჩატში ახალი მონაწილის დამატებისას იქმნება საუბრის ცალკე ასლი და ორიგინალი საუბარი ხელუხლებელი რჩება. ChatGPT-ს შეუძლია განსაზღვროს, როდის არის მიზანშეწონილი საუბარში ჩარევა და როდის არის საუკეთესო დუმილი. მომხმარებლებს ასევე შეუძლიათ მისი ხსენება ChatGPT თეგის გამოყენებით პასუხის მისაღებად. გარდა ამისა, ხელოვნურ ინტელექტს შეუძლია უპასუხოს შეტყობინებებს ემოჯებით და გამოიყენოს მონაწილეთა ავატარები მათთვის მიმართვისას. შეგახსენებთ, რომ კოლაბორაციული ჩატების შესახებ განცხადება GPT 5.1-ის გამოსვლიდან ორ კვირაზე ნაკლებ დროში გაკეთდა, რომელიც მოიცავს Instant და Thinking ვერსიებს. სექტემბერში OpenAI-მ ასევე წარმოადგინა ვიდეო გენერატორ Sora-ს ახალი ვერსია, რომელიც მომხმარებლებს საშუალებას აძლევს შექმნან საკუთარი ვიდეოები და გააზიარონ ისინი TikTok-ის მსგავსი ალგორითმით მხარდაჭერილ არხზე. https://tinyurl.com/5t52bcu

კრიპტო ბირჟა Coinbase პროგნოზირების საკუთარ პლატფორმას გამოუშვებს კრიპტო ბირჟა Coinbase პროგნოზირების ბაზრისთვის განკუთვნილ ვებ-გვერდზე მუშაობს. ეს ინფორმაცია ტექნოლოგიების მკვლევარმა და ბლოგერმა ჯეინ მანჩუნ ვონგმა გამოაქვეყნა, რომელიც ცნობილია მსხვილ ტექნოლოგიურ საიტებზე შემუშავების პროცესში მყოფი ფუნქციების აღმოჩენით. მან გააზიარა სკრინშოტები, რომლებსაც თან დაურთო განცხადება, რომ Coinbase „პროგნოზირების ბაზარზე მუშაობს“. ერთ-ერთ სკრინშოტში ნათქვამია, რომ პროდუქტი მომხმარებლებს შესთავაზებს Coinbase Financial Markets-ს, ბირჟის დერივატივების განყოფილებას „Kalshi-ს მეშვეობით“, რაც იმაზე მიუთითებს, რომ სერვისი დაფუძნებული იქნება Kalshi-ს მარეგულირებელ ჩარჩოზე. სხვა სურათებზე ნაჩვენებია პროგნოზირების ბაზრის ინტერფეისი, რომელიც, როგორც ჩანს, მომხმარებლებს საშუალებას მისცემს ივაჭრონ USDC-ით ან აშშ დოლარით. კატეგორიებია ეკონომიკა, სპორტი, მეცნიერება, პოლიტიკა და ტექნოლოგიები. კომპანიამ ადრე გამოთქვა ინტერესი პროგნოზირების ბაზრების მიმართ, „უნივერსალურ ბირჟად“ გადაქცევის გეგმის ფარგლებში. 13 ნოემბერს Coinbase-მა და Kalshi-მ გამოაცხადეს პარტნიორობის შესახებ, რომელიც ბირჟას საშუალებას მისცემს, იმოქმედოს როგორც Kalshi-ს USDC-ზე დაფუძნებული კონტრაქტების მეურვემ. Crypto.com-მა ცოტა ხნის წინ Trump Media-სთან პარტნიორობით გამოუშვა პროგნოზირების ბაზრის პროდუქტი, ხოლო ბირჟა Gemini-იმ გამოაცხადა მსგავსი პლატფორმის შექმნის გეგმების შესახებ, როგორც მისი მომავალი აპლიკაციის ნაწილი. კრიპტო კომპანიების მხრიდან ეს ინტერესი გასაკვირი არ არის. პროგნოზირების ბაზრები წელს ერთ-ერთ ყველაზე პოპულარულ კრიპტო შეთავაზებად იქცა, ვაჭრობის მოცულობა გაიზარდა კი ისეთ პლატფორმებზე, როგორებიცაა Kalshi და Polymarket. https://tinyurl.com/333462aa

132 „დინამიური“ Arm ბირთვი და მეხსიერების 12 არხი: Microsoft-მა ქლაუდ Azure-ისთვის წარადგინა პროცესორები Cobalt 200 Microsoft-მა დააანონსა Cobalt 200 პროცესორები, რომლებიც დაფუძნებულია Arm არქიტექტურაზე და სპეციალურად ქლაუდ პლატფორმებისთვისაა შექმნილი. ეს პროდუქტები გამოყენებული იქნება Azure-ის ახალი თაობის ნიმუშებში. Cobalt 200-ზე დაფუძნებული პირველი სერვერები უკვე გაშვებულია Microsoft-ის მონაცემთა ცენტრებში, ხოლო უფრო ფართოდ გავრცელება 2026 წლისთვის იგეგმება. ორიგინალი Cobalt 100 ჩიპები 2023 წლის ნოემბერში გამოვიდა. ისინი 128 Armv9 Neoverse N2 (Perseus) ბირთვს აერთიანებენ. ისინი უკვე განლაგებულია Azure-ის 32 რეგიონში. როგორც Microsoft-ი, ასევე მისი მომხმარებლები წარმატებით ახდენენ თავიანთი სამუშაო დატვირთვის ნაწილის მიგრაციას ახალ ჩიპებზე. კერძოდ, მიგრაციის შემდეგ, Microsoft Teams-ის წარმადობა 45%-ით გაიზარდა და სერვისს ახლა 35%-ით ნაკლები ბირთვი სჭირდება ვიდეო და აუდიო სტრიმინგის დამუშავებისას. კომპანია Cobalt 100-ის ძირითად მომხმარებლებს შორის ასახელებს ასევე Databricks-სა და Snowflake-ს. ფოტოს წყარო: Microsoft Microsoft-ი აცხადებს, რომ Cobalt 200-ის შემუშავების დროს 350 000-ზე მეტი კონფიგურაციის ვარიანტი შეაფასა. სიმულაციისა და ხელოვნური ინტელექტის გამოყენებით შეფასდა კომპონენტების სხვადასხვა კომბინაცია - ბირთვებიდან, ქეშ-მეხსიერებიდან და მეხსიერებიდან დაწყებული - კვების წყარომდე, ცალკეული კვანძების არქიტექტურამდე და მთლიან თაროებამდე. კომპანიის თქმით, შედეგად მიღებული პროდუქტი 50%-ზე მეტით აღემატება პირველი თაობის გადაწყვეტილებებს Azure-ის რეალურ სამუშაო დატვირთვებში, ტელემეტრიული მეთოდით გაზომვისას, ენერგოეფექტურობის შენარჩუნებისას. Cobalt 200 არის ორმაგი ჩიპლეტის მქონე SoC. თითოეულ ჩიპლეტს აქვს 66 ბირთვი, რომელიც დაფუძნებულია Armv9.2 (Neoverse V3) არქიტექტურაზე და აქვს ექვსი DDR მეხსიერების არხი. შედეგად, სულ 132 ბირთვი და 12 მეხსიერების არხია. ჩიპებს აქვთ 3 მბ L2 ქეში თითო ბირთვზე და 192 მბ საერთო L3 ქეში. PCIe/CXL არხების რაოდენობა და ტიპი არ არის მითითებული. პროცესორების ერთ-ერთი უნიკალური მახასიათებელია თითოეული ბირთვისთვის ინდივიდუალური დინამიური ძაბვისა და სიხშირის კონტროლი (DVFS). ეს ნიშნავს იმას, რომ 132 ბირთვიდან თითოეულს შეუძლია მუშაობა სხვადასხვა წარმადობის დონეზე, რაც უზრუნველყოფს ოპტიმალურ ენერგომოხმარებას სამუშაო დატვირთვის მიუხედავად. პროდუქტები იწარმოება TSMC-ის 3-ნანომეტრიანი ტექნოპროცესის გამოყენებით. Cobalt 200 შემუშავებულია უსაფრთხოებაზე ძლიერი აქცენტით. დანერგილია მეხსიერების კონტროლერი, რომლის დაშიფვრა ნაგულისხმევად ჩართულია, რაც მინიმუმამდე ამცირებს წარმადობაზე ზემოქმედებას. გარდა ამისა, Arm CCA (კონფიდენციალური გამოთვლითი არქიტექტურა) არქიტექტურა მხარს უჭერს ვირტუალური მანქანის მეხსიერების აპარატულ იზოლაციას ჰიპერვიზორისა და ჰოსტის ოპერაციული სისტემისგან. გარდა ამისა, ჩიპებში ინტეგრირებულია კომპანიის საფირმო აპარატული აჩქარება მონაცემთა შეკუმშვისა და დაშიფვრისთვის. ახალი ჩიპებით აღჭურვილ ნოუდებს აქვთ Azure Boost DPU-ები და აპარატურული HSM მოდული. https://tinyurl.com/y7eshzsf

Qualcomm: Adreno X2 გრაფიკა კომპიუტერისთვის 10-დან 9 თამაშს გაუშვებს და 50%-მდე უფრო სწრაფი იქნება Intel-ის ფლაგმანურ ინტეგრირებულ გრაფიკასთან შედარებით Qualcomm-მა წარადგინა Snapdragon X2 Elite დესკტოპ პროცესორში მოცემული ახალი Adreno X2 გრაფიკული პროცესორის დეტალური ინფორმაცია, რომლის მიხედვითაც შესამჩნევია წინა ვერსიასთან შედარებით 2.3-ჯერ მეტი წარმადობა და Intel-ისა და AMD-ის პროცესორების ამჟამინდელ ინტეგრირებულ გრაფიკასთან შედარებით აშკარა გაუმჯობესება. კომპანია ასევე აცხადებს, რომ Windows-ის ყველაზე პოპულარული თამაშების 90%-ზე მეტი Arm-ზე მომუშავე ახალ ლეპტოპებზე გამოსვლისთანავე იმუშავებს. ფოტოს წყარო: Qualcomm Adreno X2 გრაფიკული პროცესორი დაფუძნებულია Qualcomm-ის მერვე თაობის Adreno არქიტექტურაზე და იყენებს ოთხშრიან სქემას რვა შეიდერული პროცესორით და 2048 FP32 ALU-თი. კრისტალზე ინტეგრირებული ოპერატიული მეხსიერება გაიზარდა 21 მბ-მდე, საერთო L2 ქეში გაორმაგდა 2 მბ-მდე, ხოლო მეხსიერების მაქსიმალური სიჩქარე X2 Elite Extreme-ის მაქსიმალურ კონფიგურაციაში 228 გბ/წმ-ს აღწევს. Qualcomm-ი აცხადებს, რომ Adreno X2 იმავე სიმძლავრით 3DMark-ში 70%-ით უკეთეს წარმადობას უზრუნველყოფს, ვიდრე Adreno X1. გარდა ამისა, ახალი GPU უზრუნველყოფს 125%-ით გაზრდილ წარმადობას თითო ვატზე, 2.3-ჯერ მეტ კადრების სიხშირეს გატესტილ AAA თამაშებში, როდესაც ჩიპს ეძლევა საშუალება თავისი სრული ენერგეტიკული პოტენციალი გამოიყენოს. Intel-ის უახლეს ინტეგრირებულ გრაფიკასთან პირდაპირი შედარების შედეგად Qualcomm გვიჩვენებს, რომ Snapdragon X2 Elite Extreme Core Ultra Series 2 288V-ზე დაფუძნებულ სისტემას დაახლოებით 50%-ით აღემატება 1080p გაფართოებით საშუალო პარამეტრებით და მასშტაბირების გარეშე საშუალო კადრების სიხშირით. კომპანიის მიერ გამოქვეყნებულ გრაფიკებზე ნაჩვენებია ისეთი თამაშები, როგორიცაა Baldur's Gate 3, Cyberpunk 2077, Monster Hunter Wilds და Fortnite - რომლებიც Snapdragon X2 Elite Extreme-ზე 30 FPS-ზე მეტ კადრების სიხშირეს აღწევენ. AMD-ის ამჟამინდელ მობილურ ჩიპებთან შედარებით, Qualcomm-ი ამტკიცებს, რომ მსგავს პარამეტრებში ინტეგრირებულ Ryzen AI 9 HX 370 პროცესორთან შედარებით 29%-იან უპირატესობას ავლენს. ამ შედარებისთვის Qualcomm-მა გამოიყენა Snapdragon X2 Elite Extreme-ზე დაფუძნებული შიდა ეტალონური პლატფორმა, Intel Core Ultra 9 288V პროცესორით აღჭურვილი Dell XPS 13 ლეპტოპი და Ryzen AI 9 HX 370-ით აღჭურვილი Asus Vivobook S14. Qualcomm-მა ასევე გამოაცხადა, რომ აფართოებს თავის პროგრამულ უზრუნველყოფას. ახალი Adreno Control Panel აპლიკაცია მართავს დრაივერების განახლებებს და ოპტიმიზაციას თითოეული თამაშისთვის. Adreno X2 გრაფიკული პროცესორი მხარს უჭერს DirectX 12.2 Ultimate-ს, Vulkan 1.4-ს, OpenCL 3.0-ს და SYCL-ს. კომპანიამ პირობა დადო, რომ დრაივერების განახლებებს სერიოზულად მოეკიდება და კვარტალური განახლებებიდან ყოველთვიურ განახლებებზე გადავა, როგორც ამას AMD, Intel და Nvidia აკეთებენ. Snapdragon X1 პროცესორების სერიის დრაივერების მიმდინარე განახლებები არაკოორდინირებული იყო და რთულად შეესაბამებოდა თამაშების ახალ გამოშვებებს. თავსებადობის ეს პრობლემა ძირითადად გამოწვეული იყო თაღლითობის საწინააღმდეგო მომწოდებლების მიერ, რომლებიც გვთავაზობდნენ Windows-ის ბირთვის რეჟიმში მუშაობისთვის დამახასიათებელ Arm მოდულებს. Qualcomm-ი აცხადებს, რომ მან მხარდაჭერა მოიპოვა Epic Games Online Services-ისგან, Easy Anti-Cheat-ისგან, Tencent ACE Anti-Cheat-ისგან, Roblox-ისგან, Irdeto's Denuvo-სგან, InProtect GameGuard-ისგან, BattlEye-სა და Uncheater-ისგან. https://tinyurl.com/3vz4bte6

Mastercard-მა დადასტურებული მომხმარებლის სახელების გამოყენებით კრიპტო გადარიცხვების დასაწყებად Polygon აირჩია Mastercard-მა თავისი CryptoCredential სისტემის განვითარების ახალი ფაზა დაიწყო, რომელიც ციფრული აქტივების გაგზავნის საშუალებას იძლევა დადასტურებულ მომხმარებლის სახელებზე და არა გრძელვადიან საფულეზე. ამ მიზნით კომპანიამ აირჩია Polygon-ის ბლოკჩეინი, რომელიც მაღალ სიჩქარეს და დაბალ საკომისიოებს უზრუნველყოფს. Mastercard-ის პრესრელიზის თანახმად გადაწყვეტილება სტანდარტიზაციას უწევს მისამართების ჯაჭვის დადასტურების მექანიზმს და უსაფრთხოების დამატებით დონეს უმატებს საფულეების დაცვას. მომხმარებლებს ახლა შეეძლებათ შექმნან ერთი ფსევდონიმი და მასთან დააკავშირონ თავიანთი მისამართები მრავალ ბლოკჩეინზე. კომპანია Mercuryo შეასრულებს KYC შემოწმებებს და მომხმარებლებზე გასცემს გადამოწმებულ ფსევდონიმებს. ეს ფსევდონიმები შეიძლება დაუკავშირდეს რამდენიმე საფულეს და შემდეგ გამოყენებულ იქნას მისამართის რთული სტრიქონების ნაცვლად. ტექნოლოგია ასევე მოიცავს სპეციალურ ტოკენს Polygon-ზე, რომელიც ადასტურებს, რომ საფულე მხარს უჭერს გადარიცხვებს CryptoCredential-ის მეშვეობით. ეს დაეხმარება აპლიკაციებს ავტომატურად გადაამისამართონ ტრანზაქციები სწორ ქსელში და დაბლოკონ აქტივების შეუთავსებელ ჯაჭვში გაგზავნის მცდელობები. გრძელი კრიპტო მისამართები ხშირად მიდრეკილია შეცდომებისკენ, განსაკუთრებით დამწყებთათვის - ერთი არასწორი სიმბოლოც საკმარისია თანხების დასაკარგად. ახალი სისტემა პროცესს მომხმარებლის სახელის გამოყენებით ჩვეულებრივი ფულადი გზავნილების მსგავსს ხდის. Mastercard აღნიშნავს, რომ CryptoCredential-ის გამოყენება ზოგავს დროს და ამცირებს შეცდომების ალბათობას მისამართების კოპირებისა და ჩასმისას. დადასტურებული ავტორიზაციის მქონე მომხმარებლებს შორის ყველა ტრანზაქცია ორჯერ მოწმდება: სისტემა ადასტურებს მიმღების ვინაობას და ქსელის თავსებადობას და შეუსაბამობის შემთხვევაში გასცემს გაფრთხილებას. სერვისთან დაკავშირებისთვის აუცილებელია: • შეასრულოთ KYC Mercuryo-ს მეშვეობით; • შექმნათ კრიპტო სერთიფიკატის მომხმარებლის სახელი; • დააკავშიროთ ჯაჭვის მისამართები; • გამოიყენოთ მომხმარებლის სახელი სისტემის დადასტურებულ მონაწილეებს შორის გადარიცხვებისთვის; • სურვილისამებრ, გაუშვათ Soulbound ტოკენი საფულის თავსებადობის დასადასტურებლად. Soulbound ტოკენები არ არის გადაცემადი და ემსახურება ციფრული საფულის ID-ს სახით, რაც ადასტურებს, რომ მისამართი მხარს უჭერს დადასტურებულ გადარიცხვებს. Polygon იქნება ტრანზაქციების დამუშავების მთავარი ქსელი. Mastercard-ი აცხადებს, რომ ბლოკჩეინს შეუძლია არსებული გადახდის სისტემების მსგავსი ტრანზაქციების ნაკადების დამუშავება, რაც მას მასობრივი გამოყენებისთვის შესაფერისს ხდის. Mastercard ასევე იკვლევს Zerohash პლატფორმის 1.5-2 მლრდ ააშშ დოლარად შეძენის შესაძლებლობას, რათა გააძლიეროს თავისი პოზიცია Stablecoin-ების ბაზარზე. Zerohash-ის ინტეგრაცია კომპანიას ფიატური და ციფრული აქტივების გაცვლაზე პირდაპირ კონტროლს მიანიჭებს. Keyrock და Bitso პროგნოზირებენ, რომ Stablecoin-ებით გადახდების ბაზრის მოცულობა 2030 წლისთვის შეიძლება 1 ტრლნ აშშ დოლარამდე გაიზარდოს. https://tinyurl.com/85cu5rxf

Apple N1 ფლაგმანურ Android-მოწყობილობებში არსებულ ქსელურ ჩიპებთან შედარებით: ოდნავ ნელი, მაგრამ გაცილებით სტაბილური მიმდინარე წელს Apple-მა iPhone-ში საკუთარი N1 ჩიპის გამოყენება დაიწყო, რომელიც Wi-Fi-ს მუშაობაზეა პასუხისმგებელი. Ookla-მ მისი მაჩვენებლები ფლაგმანურ Android სმარტფონებთან შეადარა და გამოავლინა, რომ Apple სტაბილურ და საიმედო კავშირზეა ორიენტირებული. ფოტოს წყარო: ookla.com მიუხედავად იმისა, რომ სმარტფონების ქსელის ფუნქციები ადრე განისაზღვრებოდა მოწინავე ფიჭური კავშირის სტანდარტებით, 2025 წელი არაოფიციალურად Wi-Fi-ს წელი გახდა. Apple-მა, რომელიც ადრე თავის iPhone-ებში Broadcom-ის ქსელურ ჩიპებს იყენებდა, მათზე უარის თქმა საკუთარი N1-ის სასარგებლოდ დაიწყო, ხოლო Android-ის ბანაკი თავისი ტრადიციული მრავალფეროვნებით გამოირჩევა: Qualcomm-ის, MediaTek-ის და ზემოხსენებული Broadcom-ის გადაწყვეტილებებით. ტექნიკურად, Apple N1 არის ერთკრისტალიანი ჩიპი წარმოდგენილია ინტეგრირებული Wi-Fi 7, Bluetooth 6 და Thread მოდულებით - ფორმალურად, წინამორბედ Broadcom-ის ჩიპთან შედარებით განსხვავებები მინიმალურია. აღსანიშნავია, რომ ეს ჩიპი Wi-Fi-სთან დაკავშირებისას შემოიფარგლება 160 მჰც არხით და არ უჭერს მხარს 320 მჰც არხს, რაც, თეორიულად სიჩქარის გაორმაგებას შეძლებდა, მაგრამ პრაქტიკაში, „არაპრაქტიკულმა“ iPhone 17-მა მოახერხა iPhone 16-თან შედარებით მნიშვნელოვანი წინსვლა. სხვადასხვა მოწყობილობის ქსელური შესაძლებლობების საილუსტრაციოდ Ookla-ს ექსპერტებმა შეაგროვეს მონაცემები მე-10, მე-50 (საშუალო) და მე-90 პროცენტილებზე - ანუ მათ მიუთითეს მაქსიმალური სიჩქარე ნიმუშში ყველაზე ნელი კავშირის სიჩქარის მქონე მომხმარებლების 10%-ისთვის, ასევე მომხმარებლების 50%-ისა და 90%-ისთვის. ნიმუში მოიცავდა გაზომვებს, რომლებიც მთელი მსოფლიოს მასშტაბით ჩატარდა 2025 წლის 19 სექტემბრიდან 29 ოქტომბრამდე. iPhone 17-ის Wi-Fi-ით ჩამოტვირთვის საშუალო სიჩქარე 329.56 მბ/წმ იყო, რაც 40%-ით მეტია iPhone 16-ის 236.46 მბ/წმ-თან შედარებით. აღმავალი კავშირის სიჩქარე ძველი მოდელის 73.68 მბ/წმ-დან ახალ მოდელზე 103.26 მბ/წმ-მდე გაიზარდა. აღსანიშნავია, რომ iPhone 17 ყველა სმარტფონს შორის ლიდერობდა, ალბათ ყველაზე მნიშვნელოვანი მეტრიკით - ყველაზე ნელი მე-10 პროცენტილური კავშირის მქონე მომხმარებლებს შორის მაქსიმალური სიჩქარით - მიაღწია 56.08 მბ/წმ-ს, რაც 60%-ით მეტია, iPhone 16-ის მაჩვენებელთან შედარებით. საინტერესოა ის, რომ iPhone 17-ის 160 მჰც არხის სიგანეს, რომელიც თეორიულად კავშირის სიჩქარეს 6 გჰც დიაპაზონში მაქსიმალურ შესაძლო 320 მჰც-თან შედარებით ორჯერ ამცირებს, მომხმარებელთა უმეტესობისთვის კავშირის მუშაობაზე მნიშვნელოვანი გავლენა არ მოუხდენია. სიჩქარის ორჯერ გაზრდა შესაძლებელია საიმედო კავშირისა და მაღალი კლასის როუტერის გამოყენებით, მაგრამ რეალურ პირობებში, რომლებიც ასახავს საშუალო მომხმარებლის გამოცდილებას, სხვაობა პრაქტიკულად უმნიშვნელო იყო. მსოფლიოს ყველა რეგიონს შორის 6 გჰც სიხშირის Wi-Fi ყველაზე ხშირად ჩრდილოეთ ამერიკაში გამოიყენება, სადაც ის ტესტების 20%-ში გამოიყენეს. შედარებისთვის, ეს მაჩვენებელი ევროპასა და ჩრდილო-აღმოსავლეთ აზიაში დაახლოებით 5%-ია, სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში - 2.95%, ხოლო სპარსეთის ყურის ქვეყნებში - 1.73%. ის, რომ iPhone 17-ის ვიწრო დიაპაზონი პრობლემას არ წარმოადგენს, ჩრდილოეთ ამერიკის ტესტის შედეგებითაც დასტურდება, სადაც სმარტფონი ყველაზე სწრაფი იყო 50-ე და 90-ე პროცენტილებზე: შესაბამისად, 416.14 და 976.39 მბ/წმ მაჩვენებლებით. Android-ის ფლაგმანურმა მოწყობილობებმაც კარგი შედეგები აჩვენა. Google Pixel 10 Pro-მ, თავისი Broadcom-ის უსადენო ჩიპით, გლობალურად ყველაზე მაღალი საშუალო სიჩქარე აჩვენა - 335.33 მბ/წმ, iPhone 17-ის 329.56 მბ/წმ-თან შედარებით. Samsung Galaxy S25-მა, თავისი Qualcomm FastConnect 7900 ჩიპით, რომელიც Snapdragon 8 Elite პლატფორმაში იყო ინტეგრირებული, რეკორდულ სიჩქარეს ვერ მიაღწია, მაგრამ მას ყველაზე სწრაფი რეაგირების დრო ჰქონდა: 6 მილიწამი ჩრდილოეთ ამერიკაში, 7 მილიწამი ევროპაში და 9 მილიწამი - სპარსეთის ყურის ქვეყნებში. Xiaomi 15T Pro, რომელიც MediaTek Dimensity 9400+ ჩიპით იყო აღჭურვილი, ყველა მოდელს შორის ლიდერობდა ატვირთვის სიჩქარის თვალსაზრისით. მან განსაკუთრებით კარგად იმუშავა საფრანგეთში, სადაც ოპტიკურ-ბოჭკოვანი ინფრასტრუქტურა კარგად არის განვითარებული და მონაცემთა გადაცემის სიჩქარე დაახლოებით თანაბარია როგორც ჩამოტვირთვის, ასევე ატვირთვისთვის. მხოლოდ ამ სმარტფონმა მიაღწია ატვირთვის სიჩქარეს მე-10 პროცენტილში 100 მბ/წმ-ს, მე-50 პროცენტილში 500 მბ/წმ-ს და მე-90 პროცენტილში - 1000 მბ/წმ-ს. და ბოლოს, Huawei Pura80-მა ნათლად აჩვენა, რომ 6 გჰც დიაპაზონი, რომელიც ამ სმარტფონს არ გააჩნია, არ არის მარკეტინგული ხრიკი, არამედ კავშირის სიჩქარის გაზრდის პრაქტიკული გზა. 6 გჰც მხარდაჭერის ნაკლებობა განსაკუთრებით შესამჩნევია 90-ე პროცენტილში, სადაც Pura 80 ჩამორჩება სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ყველა სხვა მოწყობილობას, სადაც იგი ყველაზე ფართოდაა გავრცელებული. იგი აფიქსირებს 541.33 მბ/წმ-ს, რაც 39%-ით ნაკლებია Oppo Find X8 Pro-თან შედარებით, რომელიც ლიდერობს. Wi-Fi 6E-სა და Wi-Fi 7-ის გარეშე შედარებისას (6 გჰც-ის გარეშე), Huawei Pura80 საპატიო მეორე ადგილს იკავებს. https://tinyurl.com/25khvejv

ილონ მასკს ხელოვნური ინტელექტის უფრო მეტი ჩიპი სჭირდება, ვიდრე მთელი გლობალური ნახევარგამტარი ინდუსტრია აწარმოებს ილონ მასკის ხელოვნური ინტელექტის ამბიციები იმდენად დიდია, რომ მას სურს შეიძინოს მეტი ხელოვნური ინტელექტის ამაჩქარებელი, ვიდრე ინდუსტრიას ამჟამად შეუძლია წარმოება. მან განაცხადა, რომ Tesla-ს სჭირდება „წელიწადში 100-200 მილიარდი ხელოვნური ინტელექტის ჩიპი“ და თუ მათ მწარმოებლებისგან ვერ მიიღებს, საკუთარი ქარხნების მშენებლობას განიხილავს. ფოტოს წყარო: dogegov.com მასკმა განაცხადა, რომ მას „უზარმაზარი პატივისცემა აქვს TSMC-ისა და Samsung-ის მიმართ“, თუმცა მიაჩნია, რომ ეს კომპანიები ვერ აკმაყოფილებენ მისი ბიზნესის მოთხოვნას ხელოვნური ინტელექტის ჩიპებზე: „როდესაც ვკითხე, რამდენი ხანი დასჭირდება ახალი ჩიპების ქარხნის აშენებას, მათ მითხრეს, რომ ხუთი წელი დასჭირდებათ აწყობასა და ამუშავებისთვის. ხუთი წელი ჩემთვის მარადისობაა. ჩემი ვადები ერთი, ორი წელია. [...] თუ ისინი გადაიფიქრებენ და [...] წელიწადში 100-დან 200 მილიარდ ხელოვნური ინტელექტის ჩიპს მოგვაწვდიან, როცა დაგვჭირდება, ეს შესანიშნავი იქნება“. მასკმა არ დააკონკრეტა, თუ როდის დასჭირდება Tesla-სა და SpaceX-ს წელიწადში ეს 100-200 მილიარდი ხელოვნური ინტელექტის პროცესორი, მაგრამ ნებისმიერ შემთხვევაში, ჩიპების ასეთი რაოდენობის წარმოება პრაქტიკულად შეუძლებელია, თუ ის ერთეულებს გულისხმობდა და არა დოლარებს. ნახევარგამტარი ინდუსტრიის ასოციაციის მონაცემებით 2023 წელს მსოფლიოში 1.5 ტრილიონი ჩიპი იწარმოებოდა. თუმცა, ეს რიცხვი მოიცავს ყველაფერს, უმცირესი ზომის მიკროკონტროლერებიდან და სენსორებიდან დაწყებული - მეხსიერების ჩიპებითა და ხელოვნური ინტელექტის ამაჩქარებლებით დამთავრებული. ფოტოს წყარო: Tesla ხელოვნური ინტელექტის ამაჩქარებლები, როგორიცაა Nvidia H100 ან B200/B300, წარმოადგენს მასიურ სილიკონის ბლოკებს, რომელთა წარმოება რთულია და ძვირია, რაც მათ დამზადებას განსაკუთრებით შრომატევადს ხდის. მასკი აცხადებს, რომ მისი AI5 ხელოვნური ინტელექტის პროცესორები მოიხმარენ 250 ვატ ენერგიას, ხოლო Nvidia B200 გრაფიკულ პროცესორებს შეუძლიათ მოიხმარონ 1200 ვატამდე. ეს მაჩვენებელი შეიძლება ჩიპის ზომის ირიბად შეფასებას ემსახურებოდეს. მაშინაც კი, თუ AI5 ჩიპი ხუთჯერ პატარაა Nvidia B200-ზე, მისი სიმძლავრე მაინც არასაკმარისია მასკის მიზნების მისაღწევად. TSMC-ის ერთ-ერთმა უმსხვილესმა მომხმარებელმა Nvidia-მ არქიტექტურის სასიცოცხლო ციკლის განმავლობაში, რომელიც დაახლოებით ორ კალენდარულ წელს მოიცავდა, ოთხი მილიონი Hopper-ის გრაფიკული დაფა გაგზავნა, რომელთა ღირებულება 100 მლრდ აშშ დოლარი იყო (ჩინეთის გამოკლებით). Blackwell-თან ერთად Nvidia-მ მათი სიცოცხლის ციკლის პირველი ოთხი კვარტლის განმავლობაში დაახლოებით ექვსი მილიონი გრაფიკული დაფა გაყიდა. თუ მასკს ნამდვილად 200 მილიარდი მოწყობილობა ჰქონდა მხედველობაში, მას გაცილებით მეტი ხელოვნური ინტელექტის პროცესორი სურს, ვიდრე ინდუსტრიას (რომელთა შორის TSMC ყველაზე დიდია) შეუძლია ერთ წელიწადში გამოუშვას. თუმცა, თუ იგი 100-დან 200 მლრდ აშშ დოლარამდე ღირებულების ხელოვნური ინტელექტის ჩიპების საჭიროებას გულისხმობდა, მაშინ TSMC-ს და Samsung-ს, რა თქმა უნდა, შეუძლიათ ამ რაოდენობის მიწოდება მომდევნო წლებში. თუმცა, როგორც ჩანს, ის გულწრფელად თვლის, რომ მას ამ კომპანიების შეთავაზებაზე მეტი სჭირდება. „ჩვენ გამოვიყენებთ TSMC-ის ქარხნებს ტაივანსა და არიზონაში, Samsung-ის ქარხნებს - კორეასა და ტეხასში“, - თქვა მასკმა. „მათი გადმოსახედიდან ისინი ელვისებური სისწრაფით მოქმედებენ. […] თუმცა, ეს ჩვენთვის შემზღუდველი ფაქტორი იქნება. ისინი თავიანთი შესაძლებლობების ლიმიტზე მუშაობენ, მაგრამ მათ უბრალოდ არ აქვთ კომპანია, რომელიც ჩვენს აქტუალურობის გრძნობას გაიზიარებს. შესაძლოა, ჩვენთვის სასურველი სიჩქარით მასშტაბირების ერთადერთი გზა ნამდვილად დიდი ქარხნის აშენება ან Optimus-ისა და უპილოტო მანქანების წარმოებაში შეზღუდვები იყოს ხელოვნური ინტელექტის ჩიპების მიწოდებით“. ნამდვილად ასეთი მაღალია თუ არა Tesla-სა და SpaceX-ის ხელოვნური ინტელექტის ჩიპების საჭიროება, ჯერჯერობით გაურკვეველია. Tesla-მ 2024 წელს 1.79 მილიონი მანქანა გაყიდა, ამიტომ ნაკლებად სავარაუდოა, რომ მანქანებისთვის ორ მილიონზე მეტი ჩიპი დასჭირდეს. რა თქმა უნდა, მასკის კომპანიებს შეიძლება ხელოვნური ინტელექტის ტრენინგისთვის კიდევ მილიონობით ხელოვნური ინტელექტის პროცესორი დასჭირდეთ, მაგრამ ნაკლებად სავარაუდოა, რომ მასკი მზად იყოს უახლოეს მომავალში მილიარდობით ჩიპით აღჭურვილი ხელოვნური ინტელექტის კლასტერების შესაქმნელად. ნაკლებად სავარაუდოა, რომ ადამიანისმაგვარ Optimus რობოტებს უახლოეს წლებში ჩიპების ასეთი დიდი რაოდენობა დასჭირდებათ. ადრე გავრცელდა ინფორმაცია, თუ როგორ იყო ილონ მასკი, ახალი კომპენსაციის გეგმაზე კენჭისყრის შედეგებით შთაგონებული, სავსე დაპირებებითა და იდეებით აქციონერთა კრებაზე და, როგორც ტრადიციულად ცეკვავდა ჰუმანოიდ რობოტ Optimus-ის გამოჩენის დროს. შემდეგ მან განაცხადა, რომ ახალი გეგმით დასახული მიზნების მისაღწევად Tesla იძულებული იქნება საკუთარი ჩიპების წარმოება დაიწყოს. https://tinyurl.com/3bfsxaad

Stablecoin-ების შოკის ფონზე ევროპის ცენტრალურმა ბანკმა შესაძლოა პოლიტიკა შეცვალოს ევროპის ცენტრალურმა ბანკმა შესაძლოა შეცვალოს ფულად-საკრედიტო პოლიტიკა, თუ Stablecoin-ებიდან მასიური გადინება ეკონომიკურ არეულობას გამოიწვევს, განაცხადა ევროპის ცენტრალური ბანკის წარმომადგენელმა ოლაფ სლეიპენმა. Financial Times-თან ინტერვიუში ნიდერლანდების ცენტრალური ბანკის გუბერნატორმა გაფრთხილება გამოთქვა ფინანსურ სისტემაში ციფრული ტოკენების მზარდი მნიშვნელობის შესახებ. „თუ აშშ-ში Stablecoin-ები ისეთივე ტემპით გააგრძელებენ ზრდას, როგორც ადრე... გარკვეულ მომენტში ისინი სისტემურად მნიშვნელოვანნი გახდებიან“, - განუცხადა სლეიპენმა გამოცემას. ცენტრალური ბანკის წარმომადგენელმა შეშფოთება გამოთქვა, რომ ამ ციფრულმა ტოკენებმა შეიძლება საფრთხე შეუქმნას ფინანსურ სტაბილურობას, მთლიან ეკონომიკას და ინფლაციას ევროპაში, რაც პოტენციურად აიძულებს ევროპის ცენტრალურ ბანკს, მიიღოს ზომები. Stablecoin-ები შექმნილია სტაბილური ღირებულების შესანარჩუნებლად ისეთი აქტივების მიბმით, როგორიცაა აშშ დოლარი ან სხვა ტრადიციული ვალუტები. https://tinyurl.com/4khuxvcp

ილონ მასკმა Grok 5-ის გამოშვება მომავალ წლამდე გადადო - არსებობს შანსი, რომ მას ადამიანის დონის ინტელექტი ექნება დაპირების თანახმად, ილონ მასკის სტარტაპ xAI-ის ხელოვნური ინტელექტის ჩატ-ბოტ Grok-ის ახალი ვერსია დამატებითი ტრენინგის შემდეგ ყველა კონკურენტს გადააჭარბებს. ბიზნესმენმა განაცხადა, რომ მისი გამოშვება მომავალ წლამდე იქნება მოსალოდნელი. მან აღნიშნა, რომ ჩატ-ბოტს პოტენციურად შეუძლია ადამიანის დონის წარმადობას მიაღწიოს. ფოტოს წყარო: x.ai „ვფიქრობ, Grok 5 მსოფლიოში ყველაზე ჭკვიანი ხელოვნური ინტელექტი იქნება ყველა მაჩვენებლის მიხედვით - გამონაკლისების გარეშე“, - განაცხადა xAI-ის ხელმძღვანელმა Baron Capital-ის ყოველწლიურ კონფერენციაზე. აგვისტოში მასკმა 2025 წლის ბოლოსთვის „გამაოგნებლად კარგი“ ახალი თაობის Grok-ის გამოშვება დაგეგმა; ერთი დღით ადრე მან გამოაცხადა, რომ განახლებული ხელოვნური ინტელექტის მოდელი მომავალი წლის პირველ კვარტალში გამოვა. Grok 5-ს ამჟამინდელ მოდელთან შედარებით ორჯერ მეტი პარამეტრი ექნება. ის იქნება როგორც „უკიდურესად“ ჭკვიანი, ასევე სწრაფი, 10%-იანი შანსით - მიაღწიოს ადამიანის დონის ინტელექტს. xAI-ს ინჟინრები Grok-ს ასწავლიან უფრო ეფექტურად გამოიყენოს გარე მხარეების რესურსები, მათ შორის ვებ ძიება და რეალურ დროში ვიდეოს შინაარსის აღქმა. „მსგავსზე აქამდე არასდროს მიფიქრია. როგორც ჩანს, იგი ნამდვილად ინტელექტუალური იქნება“, - თქვა მასკმა Grok-ის მიერ ხელოვნური ზოგადი ინტელექტის (AGI) ჰიპოთეტური დონის მიღწევის შესაძლებლობაზე. ამჟამად, Grok-ს ძირითადად მასკის კომპანიები იყენებენ, მათ შორის სოციალური ქსელი X. ჩატ-ბოტი ინტეგრირებულია Tesla-ს ავტომობილებში და გამოიყენება SpaceX Starlink-ის თანამგზავრული ინტერნეტის მომხმარებლების მხარდასაჭერად. ილონ მასკი გეგმავს ამ ხელოვნური ინტელექტის გამოყენებას Tesla Optimus ჰუმანოიდ რობოტებში. ბიზნესმენმა აღნიშნა, რომ ხელოვნური ინტელექტის განვითარების დასაჩქარებლად კომპანიას რამდენიმე გამოწვევის გადაჭრა სჭირდება, მათ შორის, შესაბამისი სპეციალისტების მოზიდვა და აღჭურვილობის სწრაფად დიდი რაოდენობით განთავსება. xAI-ის Colossus მონაცემთა ცენტრში, მემფისში, ტენესის შტატში, უკვე ფუნქციონირებს მინიმუმ 200 ათასი ხელოვნური ინტელექტის ამაჩქარებელი და კომპანია აპირებს ამ რიცხვის მილიონამდე გაზრდას. ივნისის მონაცემებით, xAI თვეში 1 მლრდ აშშ დოლარს ხარჯავდა, მათ შორის ხელოვნური ინტელექტის ახალი მოდელების შემუშავებაზე. შედარებისთვის, Meta-ს კაპიტალური ხარჯები წელს 72 მლრდ აშშ დოლარს შეადგენს, რომლის მნიშვნელოვანი ნაწილი ხელოვნური ინტელექტის ინფრასტრუქტურას მოხმარდება. Alphabet-ის კაპიტალური ხარჯები წელს, სავარაუდოდ, 91 მლრდ-იდან 93 მლრდ აშშ დოლარამდე იქნება; Amazon-ის კაპიტალური ხარჯები, სავარაუდოდ, 125 მლრდ აშშ დოლარს შეადგენს „ძალიან აგრესიული“ მონაცემთა ცენტრების მშენებლობის პოლიტიკით; ხოლო Microsoft-მა 2026 ფისკალური წლის პირველ კვარტალში (2025 წლის 1 ივლისიდან 30 სექტემბრამდე) 34.9 მლრდ აშშ დოლარი დახარჯა, რაც 10 მლრდ აშშ დოლარით მეტია, ვიდრე ანალიტიკოსები ვარაუდობდნენ. https://tinyurl.com/3wvww58z

მეორე თაობის iPhone Air-ის მთავარი ინოვაცია უფრო ეკონომიური 2-ნმ პროცესორი იქნება ინდუსტრიულმა გამოცემებმა ცოტა ხნის წინ დაიწყეს ულტრა თხელი, მეორე თაობის iPhone Air-ის ანონსის თარიღის განხილვა და ივარაუდეს, რომ სადებიუტო მოწყობილობის მემკვიდრის გამოშვება თავდაპირველ გრაფიკთან შედარებით გადაიდებოდა. Bloomberg-ის წარმომადგენელი მარკ გურმანი დარწმუნებულია, რომ Apple-ს არასდროს ჰქონია განზრახული iPhone Air 2-ის მომავალ წელს წარდგენა, რადგან მან პირველი თაობის მოდელის სახელწოდებიდან რიცხვითი სუფიქსიც კი ამოიღო. ფოტოს წყარო: Apple ფართოდ გავრცელებულია მოსაზრება, რომ iPhone Air Apple-ისთვის ერთგვარ „ტექნიკურ სატესტო პოლიგონად“ გადაიქცა პირველი დასაკეცი iPhone-ის ანონსისთვის მზადების წინ, რომლის გამოშვება 2026 წლის შემოდგომაზეა დაგეგმილი. არაოფიციალური ცნობები Apple-ის განზრახვას, დაამატოს მეორე კამერა, პროცესორის გაგრილების სისტემაში ორთქლის კამერა და გაზარდოს ბატარეის მუშაობის ხანგრძლივობა, iPhone Air-ის მემკვიდრეს მიაწერენ. მარკ გურმანი უარყოფს მეორე კამერის იდეას, რადგან ასეთი ინოვაცია მოითხოვს მოწყობილობის დიზაინის რადიკალურ ცვლილებას ნაკლებად მოთხოვნადი ფუნქციის გამო. Bloomberg-ის სტატიის ავტორის თქმით, ნაკლებად სავარაუდოა, რომ Apple ასეთ მსხვერპლს გაიღებს. მან აღნიშნა, რომ Apple-ს არასდროს დაუგეგმავს მეორე თაობის iPhone Air-ის მომავალ წელს გამოშვება; სმარტფონის გამოჩენა 2027 წლის პირველ ნახევარში იგეგმება. მოდელის მთავარი სიახლე უფრო ეკონომიური 2-ნანომეტრიანი პროცესორი იქნება, რაც შეფუთვისა და ზომის თვალსაზრისით მინიმალური კომპრომისების პირობებში გაზრდის ბატარეის მუშაობის ხანგრძლივობას. Apple-ის თავდაპირველი გეგმებით iPhone Air სმარტფონების გაყიდვები 6-8%-ს უნდა შეადგენდეს და ამ მხრივ, ის არაფრით იქნება გამორჩეული მის მიერ ჩანაცვლებული iPhone 16 Plus-ისგან. Bloomberg-ის წარმომადგენლის თქმით, კომპანიამ, სავარაუდოდ, განსაკუთრებული აქცენტი ულტრათხელ iPhone-ზე არ გააკეთა. სერიის პირველი მოდელი დიდწილად ემსახურებოდა იმ ტექნოლოგიებისა და გადაწყვეტილებების დახვეწას, რომლებიც გამოყენებული იქნება პირველი დასაკეცი iPhone-ის მასობრივ წარმოებაში. https://tinyurl.com/jub734tk

კრიპტო ინვესტორებს შორის ნეგატიური განწყობა ბაზრის შესაძლო ფსკერზე მიუთითებს სოციალურ ქსელებში განწყობა უკიდურესად ნეგატიური გახდა და „იყიდე ვარდნის შემდეგ“ მენტალიტეტი თანდათან ქრება - კლასიკური ნიშნები, რომლებიც წინ უსწრებს ბაზრის შეცვლას, როგორც ამას Santiment-ის ანალიტიკოსები აღნიშნავენ. „ფრთხილად იყავით, როდესაც ხედავთ ფართო კონსენსუსის ჩამოყალიბებას კონკრეტული ფასის ფსკერის ირგვლივ. ნამდვილი ფსკერი ხშირად მაშინ ყალიბდება, როდესაც უმრავლესობა შემდგომ ვარდნას ელის“, - გაფრთხილება გამოთქვეს ექსპერტებმა. Bitcoin-ის შესახებ დადებითი და უარყოფითი კომენტარების თანაფარდობამ ბოლო თვის განმავლობაში ყველაზე დაბალ ნიშნულს მიაღწია. მისი ფასის კლების კვალდაკვალ წამყვანი კრიპტოვალუტის „დომინირებამ“ სოციალურ მედიაში 40%-ზე მეტს მიაღწია და „შფოთვითი საუბრების“ მთავარ თემად იქცა. წყარო: Santiment.  მკვლევარების აზრით, ბოლოდროინდელმა კორექტირებამ მნიშვნელოვანი ლიკვიდაციები არ გამოიწვია და მუდმივი კონტრაქტების ღია ინტერესი „ოქტომბრის დონის მხოლოდ მცირე ნაწილს შეადგენდა“. ეს იმაზე მიუთითებს, რომ ბაზარმა ამოწურა ზედმეტად ლევერიჯირებული გრძელი პოზიციების მარაგი, რაც დინამიკის შესაძლო შემობრუნებაზე მიუთითებს. მიუხედავად იმისა, რომ Bitcoin-ის 100 ათასი აშშ დოლარის ფსიქოლოგიურ დონეს ქვემოთ დაცემამ შიშის ტალღა გამოიწვია, ზოგიერთმა ინვესტორმა მაინც 90 ათას აშშ დოლარიანი ნიშნული შეაფასა კრიტიკულად. Santiment-მა ასევე დაადგინა საფულეების ქცევაში აშკარა განსხვავება. მსხვილი მფლობელები (10-10.000 BTC) სტაბილურად ყიდიან მონეტებს ოქტომბერში ყველა დროის მაქსიმუმის მიღწევის შემდეგ. ამასობაში, მცირე საცალო საფულეები (10 BTC-მდე) კლების პერიოდშიც განაგრძობდნენ დაგროვებას. წყარო: Santiment.  „ფსკერის რეალური სიგნალი, სავარაუდოდ, ამ ტენდენციის შეცვლა იქნება“, - აღნიშნეს ანალიტიკოსებმა. ამავდროულად, Bitcoin-ის დიაგრამაზე 30-დღიანი MVRV რვა თვის განმავლობაში პირველად -10%-მდე დაეცა. ეს მიუთითებს, რომ მოკლევადიანი ტრეიდერები დიდ ზარალს განიცდიან. ისტორიულად, ინვესტორების ასეთი მაღალი სტრესი დაბალი რისკის მქონე შესყიდვის ზონებს შეესაბამება. Santiment-მა აღნიშნა, რომ ბოლო კვირის განმავლობაში Bitcoin ETF-ებიდან მნიშვნელოვანი გადინება ასევე შეიძლება იყოს Bitcoin-ის სპოტური ფასის დადებითი ნიშანი. წყარო: Santiment.  „მსხვილი თანხების შემოდინება ხშირად ადგილობრივი ფასების პიკს აღნიშნავდა, ხოლო მნიშვნელოვანი გატანა ბაზრის მინიმუმებს ემთხვეოდა, რაც საცალო გამყიდველებს შორის პანიკაზე მიუთითებს“, - ხაზგასმით აღნიშნეს ანალიტიკოსებმა. შეგახსენებთ, რომ CryptoQuant-მა კრიპტო ბაზარზე პანიკური გაყიდვების დასრულების შესახებ განაცხადა. მათი მონაცემებით, ბოლო ექვსი თვის განმავლობაში პირველი კრიპტოვალუტის შეძენის მსურველი ინვესტორების დანაკარგები 13%-ს მიუახლოვდა, რაც კაპიტულაციას შეესაბამება. https://tinyurl.com/2j94h8ws

სოციალურ ქსელ X-ში სრულად დაშიფრული მესენჯერი გამოჩნდა სოციალურ ქსელ X-მა დიდი ხნის დაპირებული ინტეგრირებული მესენჯერი წარადგინა, რომელიც პლატფორმის პირადი შეტყობინებების სისტემას ჩაანაცვლებს. მარტივი ტექსტური შეტყობინებების გარდა იგი გთავაზობთ ადრე გაგზავნილი შეტყობინებების რედაქტირების, ხმოვანი და ვიდეო ზარების, ფაილების გაზიარების, ყოვლისმომცველი დაშიფვრის და ეკრანის ანაბეჭდების შეტყობინებების მიღების შესაძლებლობას. ფოტოს წყარო: x.com/chat მესენჯერი, სახელწოდებით Chat, უკვე ხელმისაწვდომია სოციალური ქსელის ვებ ვერსიასა და Apple iOS აპლიკაციაში და მალე დებიუტი Android-ზეც შედგება. კომპანია ამჟამად ხმოვანი მესიჯის ფუნქციაზე მუშაობს, რომელიც მომხმარებლებს ხმოვანი შეტყობინებების გაცვლის საშუალებას მისცემს. X-მა მესენჯერის პირველი ვერსიის გამოშვება მაისში შეაჩერა პრობლემების ხასიათის დაკონკრეტების გარეშე. სავარაუდოდ, ისინი ამ დროისთვის მოგვარებულია. „წინა ვერსიებისგან განსხვავებით, ახლა შეგიძლიათ ჯგუფური შეტყობინებების და მედია ფაილების დაშიფვრა“, - ნათქვამია X-ის მხარდაჭერის გვერდზე და აღნიშნება, რომ შეტყობინების მეტამონაცემები, მათ შორის მიმღების ინფორმაცია, არ იშიფრება. კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი საკითხია ის, რომ სოციალური ქსელი „არ გვთავაზობს დაცვას შუამავალი ადამიანის შეტევებისგან“, - განმარტავს სერვისის ადმინისტრაცია. „შედეგად, თუ ვინმე - მავნე ინსაიდერი ან თავად X, სავალდებულო იურიდიული პროცესის შემდეგ გატეხავს დაშიფრულ საუბარს, ამის შესახებ ვერც გამგზავნი და ვერც მიმღები ვერ გაიგებს“, - ნათქვამია განმარტებაში. პლატფორმა ამჟამად ავითარებს ფუნქციებს, რომლებიც მომხმარებლებს დაეხმარება დაშიფრული მიმოწერის ავთენტურობის გადამოწმებაში. https://tinyurl.com/2uedyxcy