ტრადიციული საიტები მასობრივად კარგავენ აუდიტორიას ჩატ-ბოტებისა და ხელოვნური ინტელექტის აგენტების გამო

[Magdalena]

ხელოვნურ ინტელექტზე სპეციალიზებული კომპანიები ვებ-გვერდების მფლობელებს პირდებოდნენ, რომ ახალი თაობის საძიებო სისტემები მათ მომხმარებლების დიდი ნაკადით უზრუნველყოფდნენ რეფერალური ტრაფიკის მეშვეობით. კონტენტის ლიცენზირების პლატფორმა TollBit-ის ახალმა მოხსენებამ აჩვენა, რომ სინამდვილეში ასე არ არის. 

 

OpenAI-მ და Perplexity-მ ადრე გააკეთეს გაბედული განაცხადები, რომ მათი AI-ზე მომუშავე საძიებო სისტემები, რომლებიც მასალებს აგროვებენ ინტერნეტიდან, ვებ-გვერდების მფლობელებს მეტ ტრაფიკს და შემოსავლის ახალ ნაკადებს მოუტანდა. სინამდვილეში AI საძიებო სისტემები აგზავნიან 96%-ით ნაკლებ რეფერალურ ტრაფიკს ახალი ამბების საიტებსა და ბლოგებზე, ვიდრე ტრადიციული Google-ის ძიება, ნათქვამია TollBit-ის Forbes-თან გაზიარებულ მოხსენებაში. ამავდროულად, ბოლო თვეებში AI-ის მიერ ვებ-გვერდებიდან შეგროვებული ინფორმაციის მოცულობა გაორმაგდა. OpenAI-მ, Perplexity-მ, Meta-მ და სხვა AI კომპანიებმა 2024 წლის მეოთხე კვარტალში დაათვალიერეს ვებ-საიტები თითქმის 2 მილიონჯერ, 160 საიტის მონაცემებზე დაყრდნობით, მათ შორის იყო ეროვნული და ადგილობრივი ახალი ამბების, სამომხმარებლო ტექნიკური საიტები და სავაჭრო ბლოგები. მოხდა მათი თითოეული გვერდის საშუალოდ შვიდჯერ სკანირება. 

TollBit სთავაზობს საიტებს AI სკანირების გამოვლენის შესაძლებლობას - ყოველ ჯერზე, როდესაც ეს მოხდება, კომპანია უხდის საფასურს AI პლატფორმების დეველოპერებს მის ანალიტიკურ პლატფორმაზე რეგისტრირებული რესურსების სასარგებლოდ. ეს აძლევს TollBit-ს ინფორმაციას ტრაფიკისა და ძრავის სკანირების შესახებ. OpenAI-მ, Meta-მ და Perplexity-მა არ გააკეთეს კომენტარი ანგარიშში წარმოდგენილ მონაცემებზე, მაგრამ Perplexity-მ აღნიშნა, რომ მათი სისტემა მიჰყვება Robots.txt ფაილებში არსებულ დირექტივებს, რომლებიც მიუთითებენ საიტების რომელ მონაკვეთებზეა დაშვებული წვდომა. 

თებერვალში Gartner-ის ანალიტიკოსებმა გამოაქვეყნეს პროგნოზი, რომ 2026 წლისთვის ტრადიციული საძიებო სისტემებიდან ტრაფიკი 25%-ით შემცირდება ჩატ-ბოტებისა და AI აგენტების გამო. პროცესი უკვე დაწყებულია: ცოტა ხნის წინ საგანმანათლებლო ტექნოლოგიების კომპანია Chegg-მა გადაწყვიტა უჩივლოს Google-ს იმ მონაცემების შეჯამებისთვის, რომლებიც ჩნდება ძიების შედეგებში; გასული წლის მეორე კვარტალში, როდესაც ისინი საქმიანობას იწყებდნენ, Chegg-ის ტრაფიკი 8%-ით დაეცა, ხოლო მიმდინარე წლის იანვარში - 49%-ით. მოსარჩელის თქმით, ხელოვნური ინტელექტის ძიების შეჯამებები მოიცავდა მასალებს Chegg-ის ვებ-გვერდიდან წყაროს მითითების გარეშე. ტრაფიკის შემცირებამ იმდენად იმოქმედა Chegg-ზე, რომ კომპანია ახლა განიხილავს კერძო საკუთრებაში გადასვლას ან აქტივების მთლიანად გაყიდვას. Google-მა Chegg-ის სარჩელს "უსაფუძვლო" უწოდა და განაცხადა, რომ მან გაზარდა საიტების მრავალფეროვნება ძიების შედეგებში. 

 

ფოტოს წყარო: BoliviaInteligente / unsplash.com 

სიტუაციას ართულებს ის ფაქტი, რომ რესურსების სკანირებისა და მონაცემების შეგროვებისას ხელოვნური ინტელექტის დეველოპერები მიუთითებენ არაზუსტ მნიშვნელობებს „User agent“ სტრიქონში მათ სისტემებში და ეს არ აძლევს საიტის მფლობელებს სკანერების იდენტიფიცირების საშუალებას და იმის გაგებას, თუ როგორ იყენებენ AI კომპანიები რესურსის მასალებზე წვდომას. Google, ერთი ვერსიით, იყენებს ერთსა და იმავე ბოტებს სხვადასხვა მიზნისთვის: ისინი აინდექსირებენ ვებ-გვერდებს და აგროვებენ მათგან მონაცემებს ხელოვნური ინტელექტისთვის. Perplexity, რომელიც აცხადებს, რომ პატივს სცემს robots.txt დირექტივებს, კიდევ უფრო არაპროგნოზირებადია: მაშინაც კი, როდესაც რესურსი ბლოკავს წვდომას მისი ვებ სერვერის მეშვეობით, სკანირება სავარაუდოდ არ ჩერდება, რადგან რეფერალური ტრაფიკი აგრძელებს შემოსვლას. ერთ-ერთი რესურსი, ოფიციალური მონაცემებით, 500-ჯერ იქნა სკანირებული, რის შემდეგაც Perplexity-დან 10000 ვიზიტორი შემოვიდა. ამის ახსნა შესაძლებელია მხოლოდ ამოუცნობი სკანირების ბოტის მუშაობით. 

გასულ წელს დააფიქსირეს, რომ Perplexity ახდენდა კოპირებას და შემდეგ თითქმის სიტყვასიტყვით ციტირებდა პოპულარული ფასიანი საინფორმაციო საშუალებების, მათ შორის Forbes-ის, CNBC-ისა და Bloomberg-ის, მასალებს წყაროს მითითების გარეშე. კომპანიის სერვისი ასევე ხშირად უკავშირდებოდა დაბალი ხარისხის ხელოვნური ინტელექტის მიერ გამომუშავებულ ბლოგებს და სოციალურ მედიაში არაზუსტი ინფორმაციის შემცველ პოსტებს. New York Post-მა და Dow Jones-მა უჩივლეს Perplexity-ს საავტორო უფლებების დარღვევისთვის. ვებსაიტების მასალების უკონტროლო სკანირება ასევე იწვევს იმ ფაქტს, რომ მათი მფლობელები იწევენ მზარდ ხარჯებს სასერვერო რესურსებზე. OpenAI-მ და Perplexity-მა გამოუშვეს AI აგენტები, რომლებსაც შეუძლიათ დამოუკიდებლად მოიძიონ ვებ-გვერდები შესაბამისი ინფორმაციისთვის და შეადგინონ დეტალური ანგარიშები, რაც, რა თქმა უნდა, გააუარესებს პრობლემას. 

კონფლიქტის მოგვარების ერთ-ერთი აშკარა გზაა მასალების პირდაპირ ლიცენზირება. Associated Press-მა, Axel Springer-მა და Financial Times-მა გააფორმეს შესაბამისი ხელშეკრულებები OpenAI-სთან. ასევე გაჩნდა ახალი კომპანიები, რომლებიც საფასურს ართმევენ ხელოვნური ინტელექტის სისტემების მფლობელებს ყოველ ჯერზე, როდესაც ისინი აკოპირებენ მასალას ვებ-გვერდებიდან - ამ მოდელს იყენებს TollBit, რომელმაც ანგარიში მოამზადა. 

https://tinyurl.com/2s3h92jr